۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
سیستم چاپار هخامنشیان، که در تاریخ به نام آنگاریوم (Angarium) نیز شناخته میشود، یک شبکهٔ سریع و کارآمد برای انتقال پیامهای سلطنتی بود. این سیستم یکی از شگفتیهای مدیریتی جهان باستان به شمار میرود.
horse_racing روش کار و سرعت افسانهای
شیوهٔ کار دقیقاً مانند یک مسابقهٔ امدادی بود:
· شبکهای از پیکهای سواره و اسبهای تازهنفس در ایستگاههای مشخصی با فاصلهٔ یک روز راه از یکدیگر مستقر بودند .
· پیک اول پیام را با حداکثر سرعت به ایستگاه بعدی میرساند و پیام را به پیک دوم میسپرد.
· این فرایند زنجیروار ادامه مییافت تا پیام به مقصد برسد. این روش به پیام اجازه میداد بدون معطلی برای استراحت، شبانهروز در حال حرکت باشد .
سرعت این سیستم چنان چشمگیر بود که هرودوت، مورخ یونانی، دربارهاش نوشت: «هیچ موجود فانیای در جهان سریعتر از این پیکهای پارسی نیست.» برای درک عظمت این سرعت، کافی است بدانید که پیمودن مسیر ۲۷۰۰ کیلومتری شوش تا سارد (در غرب ترکیهٔ امروزی) با این سیستم تنها ۹ روز طول میکشید، در حالی که یک فرد پیاده همین مسیر را در ۹۰ روز طی میکرد .
crown پیشزمینه و میراث ماندگار
این سیستم که در اصل توسط کوروش بزرگ بنیان گذاشته شد و داریوش بزرگ آن را توسعه داد و با بازسازی جادههای شاهی (Royal Road) تکمیل کرد ، منحصراً در خدمت شاه و دربار بود . کارایی این سیستم برای رومیان نیز الهامبخش بود، چنانکه بعدها سیستم پستی امپراتوری خود را با نام کورسوس پوبلیکوس (Cursus Publicus) با اقتباس از آن ایجاد کردند .
scroll لوح افتخار در نیویورک
شاید برایتان جالب باشد که بدانید جملهٔ معروف «نه برف، نه باران، نه گرما و نه تاریکی شب نمیتواند این پیکها را از انجام سریع مأموریتشان باز دارد»، که بر سردر ساختمان اصلی ادارهٔ پست ایالات متحده در نیویورک حک شده، در واقع توصیفی است که هرودوت از همین پیکهای پارسی ارائه داده بود.
🏛️ @Tarikhgan
horse_racing روش کار و سرعت افسانهای
شیوهٔ کار دقیقاً مانند یک مسابقهٔ امدادی بود:
· شبکهای از پیکهای سواره و اسبهای تازهنفس در ایستگاههای مشخصی با فاصلهٔ یک روز راه از یکدیگر مستقر بودند .
· پیک اول پیام را با حداکثر سرعت به ایستگاه بعدی میرساند و پیام را به پیک دوم میسپرد.
· این فرایند زنجیروار ادامه مییافت تا پیام به مقصد برسد. این روش به پیام اجازه میداد بدون معطلی برای استراحت، شبانهروز در حال حرکت باشد .
سرعت این سیستم چنان چشمگیر بود که هرودوت، مورخ یونانی، دربارهاش نوشت: «هیچ موجود فانیای در جهان سریعتر از این پیکهای پارسی نیست.» برای درک عظمت این سرعت، کافی است بدانید که پیمودن مسیر ۲۷۰۰ کیلومتری شوش تا سارد (در غرب ترکیهٔ امروزی) با این سیستم تنها ۹ روز طول میکشید، در حالی که یک فرد پیاده همین مسیر را در ۹۰ روز طی میکرد .
crown پیشزمینه و میراث ماندگار
این سیستم که در اصل توسط کوروش بزرگ بنیان گذاشته شد و داریوش بزرگ آن را توسعه داد و با بازسازی جادههای شاهی (Royal Road) تکمیل کرد ، منحصراً در خدمت شاه و دربار بود . کارایی این سیستم برای رومیان نیز الهامبخش بود، چنانکه بعدها سیستم پستی امپراتوری خود را با نام کورسوس پوبلیکوس (Cursus Publicus) با اقتباس از آن ایجاد کردند .
scroll لوح افتخار در نیویورک
شاید برایتان جالب باشد که بدانید جملهٔ معروف «نه برف، نه باران، نه گرما و نه تاریکی شب نمیتواند این پیکها را از انجام سریع مأموریتشان باز دارد»، که بر سردر ساختمان اصلی ادارهٔ پست ایالات متحده در نیویورک حک شده، در واقع توصیفی است که هرودوت از همین پیکهای پارسی ارائه داده بود.
🏛️ @Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
معبد آناهیتا (بیشاپور): بنایی که برای ایزدبانوی آب ساخته شد. مهندسان ساسانی با محاسبات دقیق، آب رودخانه شاپور را به داخل معبد هدایت میکردند تا از آن عبور کند و نمادی از تقدس آب باشد . این کار در زمان خود یک شاهکار مهندسی محسوب میشده.
@Tarikhgan
@Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
اَکینَکَه یا خنجرهای سکا (به یونانی acinaces، همریشه با سُغدی کیناک)، یک گونه شمشیر بوده که بهدست هخامنشیان به کار میرفتهاست. طراحی آن از هخامنشیان بوده است و بهدست پارسیان مشهور شد و بهسرعت در تمام جهان باستان گسترش یافت. آکیناکه زرین یافتهشده در طلاتپه
@Tarikhgan
@Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
جنگ ایران و جمهوری رم
قسمت پنجم: احیای شاهنشاهی هخامنشی
#جنگ_ایران_و_جمهوری_رم
از مستند های کاروان باستان
🏛️ @Tarikhgan
قسمت پنجم: احیای شاهنشاهی هخامنشی
#جنگ_ایران_و_جمهوری_رم
از مستند های کاروان باستان
🏛️ @Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
جنگ ایران و جمهوری رم
قسمت ششم: یورش مارک آنتونی
#جنگ_ایران_و_جمهوری_رم
از مستند های کاروان باستان
🏛️ @Tarikhgan
قسمت ششم: یورش مارک آنتونی
#جنگ_ایران_و_جمهوری_رم
از مستند های کاروان باستان
🏛️ @Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
جنگ ایران و جمهوری رم
قسمت هفتم و پایانی: صلح و سازش
#جنگ_ایران_و_جمهوری_رم
از مستند های کاروان باستان
🏛️ @Tarikhgan
قسمت هفتم و پایانی: صلح و سازش
#جنگ_ایران_و_جمهوری_رم
از مستند های کاروان باستان
🏛️ @Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
این دو بانو هنگام اشغال ایران توسط متفقین جلوی نیرو های انگلستان مقاومت کرده و صد ها تن از آنها را به هلاکت رساندند ...
🏛️ @Tarikhgan
🏛️ @Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
⚔️ تاریخ ارتش هخامنشی و ساسانی (مقایسه کلی)
در یک نگاه، تغییرات بزرگ در ارتش این دو دوره رو میشه اینطور دید:
ساختار و ستون فقرات ارتش از نیروی پیادهنظام بزرگ با کمانداران زبده در هخامنشیان به سوارهنظام سنگیناسلحه نخبه در ساسانیان تغییر کرد . واحدهای ویژه از گارد جاوادان ۱۰٬۰۰۰ نفری به سوارهنظام آسواران با زره کامل آهنین رسید . استفاده از فیل جنگی که در هخامنشیان محدود بود ، در ساسانیان به یک رسته اصلی و هراسانگیز تبدیل شد . پیادهنظام از ترکیب کمانداران و سپربداران (Sparabara) به نیروهای کمکی و سبکاسلحه (پایگان) در کنار کمانداران تغییر یافت . ساختار فرماندهی هم از سیستم دهدهی به سیستم سلسلهمراتبی پیچیدهتر با القابی مثل سپهبد و مرزبان رسید .
ارتش هخامنشی با تکیه بر کمانداران و پیادهنظام گسترده، ارتش ساسانی با محوریت سوارهنظام سنگین و فیلهای جنگی میجنگید
@Tarikhgan
در یک نگاه، تغییرات بزرگ در ارتش این دو دوره رو میشه اینطور دید:
ساختار و ستون فقرات ارتش از نیروی پیادهنظام بزرگ با کمانداران زبده در هخامنشیان به سوارهنظام سنگیناسلحه نخبه در ساسانیان تغییر کرد . واحدهای ویژه از گارد جاوادان ۱۰٬۰۰۰ نفری به سوارهنظام آسواران با زره کامل آهنین رسید . استفاده از فیل جنگی که در هخامنشیان محدود بود ، در ساسانیان به یک رسته اصلی و هراسانگیز تبدیل شد . پیادهنظام از ترکیب کمانداران و سپربداران (Sparabara) به نیروهای کمکی و سبکاسلحه (پایگان) در کنار کمانداران تغییر یافت . ساختار فرماندهی هم از سیستم دهدهی به سیستم سلسلهمراتبی پیچیدهتر با القابی مثل سپهبد و مرزبان رسید .
ارتش هخامنشی با تکیه بر کمانداران و پیادهنظام گسترده، ارتش ساسانی با محوریت سوارهنظام سنگین و فیلهای جنگی میجنگید
@Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
پایگان یا پیایقان در ارتش ساسانی یگان پیادهنظام متوسطی از طبقهٔ دهقانان بود و به پیادهنظام ارتش بزرگ ساسانی شکل میداد. از پایگان به عنوان سربازانی فدایی هم یاد میشود که به دو بخش سنگیناسلحه و سبکاسلحه طبقهبندی میشدند
@Tarikhgan
@Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۱ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
شهر تیسفون (پایتخت باستانی ایران در دوره اشکانی و ساسانی) در طول تاریخ، شاهد نبردهای متعددی بوده است. مهمترین این جنگها بر اساس دوره زمانی عبارتند از:
⚔️ نبرد تیسفون (۱۹۸ میلادی)
در این نبرد، سپتیموس سوروس (امپراتور روم) پس از یک لشکرکشی موفق، موفق به غارت تیسفون شد و بخشی از ساکنان آن را به روم تبعید کرد. این نبرد با پیروزی روم به پایان رسید و در طاق پیروزی او در رم به تصویر کشیده شده است .
⚔️ نبرد تیسفون (۲۶۳ میلادی)
این جنگ میان نیروهای ساسانی و ارتش تدمر (به فرماندهی اذینه، متحد روم) روی داد. اگرچه ارتش تدمر در حومه تیسفون به پیروزی رسید و غنایم زیادی به دست آورد، اما به دلیل مشکلات لجستیکی نتوانست خود شهر را فتح کند و این نبرد در نهایت پیروزی ساسانیان محسوب میشود .
🛡️ نبرد تیسفون (۳۶۳ میلادی)
یکی از مشهورترین نبردها که بین امپراتور ژولیان (معروف به مرتد) و شاپور دوم ساسانی روی داد. ژولیان در تاریخ ۲۹ می ۳۶۳ با ارتش خود به تیسفون رسید. او در نبرد تاکتیکی پیروز شد، اما نتوانست شهر را تصرف کند. با عقبنشینی رومیان، ژولیان در نبرد بعدی کشته شد و جانشین او مجبور به صلحی تحقیرآمیز با ایران شد
@Tarikhgan
⚔️ نبرد تیسفون (۱۹۸ میلادی)
در این نبرد، سپتیموس سوروس (امپراتور روم) پس از یک لشکرکشی موفق، موفق به غارت تیسفون شد و بخشی از ساکنان آن را به روم تبعید کرد. این نبرد با پیروزی روم به پایان رسید و در طاق پیروزی او در رم به تصویر کشیده شده است .
⚔️ نبرد تیسفون (۲۶۳ میلادی)
این جنگ میان نیروهای ساسانی و ارتش تدمر (به فرماندهی اذینه، متحد روم) روی داد. اگرچه ارتش تدمر در حومه تیسفون به پیروزی رسید و غنایم زیادی به دست آورد، اما به دلیل مشکلات لجستیکی نتوانست خود شهر را فتح کند و این نبرد در نهایت پیروزی ساسانیان محسوب میشود .
🛡️ نبرد تیسفون (۳۶۳ میلادی)
یکی از مشهورترین نبردها که بین امپراتور ژولیان (معروف به مرتد) و شاپور دوم ساسانی روی داد. ژولیان در تاریخ ۲۹ می ۳۶۳ با ارتش خود به تیسفون رسید. او در نبرد تاکتیکی پیروز شد، اما نتوانست شهر را تصرف کند. با عقبنشینی رومیان، ژولیان در نبرد بعدی کشته شد و جانشین او مجبور به صلحی تحقیرآمیز با ایران شد
@Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۲ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
در دوران زندیه، حقوق زنان بسیار محدود بود و آنها عمدتاً در حوزه خانگی و خانوادگی فعالیت داشتند. اگرچه برخی زنان در صنایع دستی و کشاورزی مشارکت میکردند، اما این فعالیتها به رسمیت شناخته نمیشد و حقوق مستقلی برای آنها ایجاد نمی کرد
«عجایبزن» یعنی چه؟
در زبان/اصطلاح تاریخی، «عجایبزن» معمولاً به کسی گفته میشد که:
کسبوکار سرگرمی/نمایشهای شگفتآور داشت (مثل نمایشهای شعبده، حیلهگری، داستانگوییهای عجیب، یا سرگرمیهای نمایشی) یا خبر/روایتهای “عجایب” را برای جذب مخاطب عرضه میکرد (ترکیبی از نمایش و افسانهپردازی)
یعنی بیشتر به یک کارکردِ سرگرمی و جلب مخاطب اشاره دارد تا یک سمت رسمی دولتی.
در دوره زندیه (که شهرها و بازارها پررونق بود)، نمایشهای عمومی و سرگرمیها در کنار بازار و محافل شهری رونق داشت.
@Tarikhgan
«عجایبزن» یعنی چه؟
در زبان/اصطلاح تاریخی، «عجایبزن» معمولاً به کسی گفته میشد که:
کسبوکار سرگرمی/نمایشهای شگفتآور داشت (مثل نمایشهای شعبده، حیلهگری، داستانگوییهای عجیب، یا سرگرمیهای نمایشی) یا خبر/روایتهای “عجایب” را برای جذب مخاطب عرضه میکرد (ترکیبی از نمایش و افسانهپردازی)
یعنی بیشتر به یک کارکردِ سرگرمی و جلب مخاطب اشاره دارد تا یک سمت رسمی دولتی.
در دوره زندیه (که شهرها و بازارها پررونق بود)، نمایشهای عمومی و سرگرمیها در کنار بازار و محافل شهری رونق داشت.
@Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۲ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۲ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
گویند چون خزانهی انوشیروان عادل را گشودند، لوحی دیدند که پنج سطر بر آن نوشته شده بود؛
هر که مال ندارد، آبروی ندارد
هر که برادر ندارد، پشت ندارد
هر که زن ندارد، عیش ندارد
هر که فرزند ندارد، روشنی چشم ندارد
هر که این چهار ندارد، هیچ غم ندارد...!
عبید زاکانی
🏛️ @Tarikhgan
هر که مال ندارد، آبروی ندارد
هر که برادر ندارد، پشت ندارد
هر که زن ندارد، عیش ندارد
هر که فرزند ندارد، روشنی چشم ندارد
هر که این چهار ندارد، هیچ غم ندارد...!
عبید زاکانی
🏛️ @Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۲ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
✍حکایت است که روزی برای نادرشاه کبکی آوردند که یکی از پاهایش لنگ بود. فروشنده قیمت کبک را ۳۰۰ سکه طلا تعیین کرده بود که موجب تعجب همگان گردید! نادر علت قیمت بالای کبک را پرسید و فروشنده چنین پاسخ داد:
“این کبک با سایر کبکها تفاوت دارد! هنگامی که برای کبکها دام پهن میکنیم، این کبک را نزدیک دام رها میکنیم تا با صدای خوشی که دارد سایر کبکها را به سوی دام بکشد. تا امروز توانستهایم با کمک این کبک، کبکهای بسیاری را شکار کنیم”
نادر دستور داد تا کبک را بخرند! هنگامی که کبک را به دست نادر دادند ناگاه تیغی بر گردن کبک زد و سر از تنش جدا کرد! فروشنده که شاهد این ماجرا بود با شگفتی علت را پرسید. نادر پاسخ داد “هرکس دوستان خود را بفروشد باید سر از تنش جدا کرد...”
🏛️ @Tarikhgan
“این کبک با سایر کبکها تفاوت دارد! هنگامی که برای کبکها دام پهن میکنیم، این کبک را نزدیک دام رها میکنیم تا با صدای خوشی که دارد سایر کبکها را به سوی دام بکشد. تا امروز توانستهایم با کمک این کبک، کبکهای بسیاری را شکار کنیم”
نادر دستور داد تا کبک را بخرند! هنگامی که کبک را به دست نادر دادند ناگاه تیغی بر گردن کبک زد و سر از تنش جدا کرد! فروشنده که شاهد این ماجرا بود با شگفتی علت را پرسید. نادر پاسخ داد “هرکس دوستان خود را بفروشد باید سر از تنش جدا کرد...”
🏛️ @Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۲ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
ملاقات با نادر بسیار دشوار بود. وی چنان از باده پیروزی سرمست است که صریحا می گوید که اگر اراده کند، با یک حرکت کره زمین را تسخیر خواهد کرد. نادر مردی نظامی است و نمی توان روی تعهدات سیاسی او حساب کرد. او با عثمانی خوب نیست و با ما هم قلبا خوب نخواهد شد.
خیلی دشوار است که بشود با او وارد یک معامله سیاسی شد، زیرا که او برای هر مسئله ای راه حل نظامی را ترجیح می دهد. او عاشق شمشیر درخشان، توپ دورزن، اسب اصیل و سرباز مطیع است. با وجود این، هر وقت که خسته می شود از منشی اش که در جلسات رسمی همیشه حضور دارد می خواهد که برایش از دیوان حافظ غزلی بخواند".
این گزارش کتبی"کالوشکین" نماینده اعزامی تزار روسیه به ایران در سال ۱۷۴۲ از ملاقاتش با نادرشاه بود که در آرشیو سن پترزبورگ نگهداری می شود.
🏛️ @Tarikhgan
خیلی دشوار است که بشود با او وارد یک معامله سیاسی شد، زیرا که او برای هر مسئله ای راه حل نظامی را ترجیح می دهد. او عاشق شمشیر درخشان، توپ دورزن، اسب اصیل و سرباز مطیع است. با وجود این، هر وقت که خسته می شود از منشی اش که در جلسات رسمی همیشه حضور دارد می خواهد که برایش از دیوان حافظ غزلی بخواند".
این گزارش کتبی"کالوشکین" نماینده اعزامی تزار روسیه به ایران در سال ۱۷۴۲ از ملاقاتش با نادرشاه بود که در آرشیو سن پترزبورگ نگهداری می شود.
🏛️ @Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۲ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
اردشیر سوم (به پارسی باستان: 𐎠𐎼𐎫𐎧𐏁𐏂) یازدهمین شاهنشاه هخامنشی از ۳۵۸ تا ۳۳۸ پیش از میلاد و بنیانگذار دودمان سی و یکم مصر بود. نام اصلی وی «اُخس» بود و به احتمال زیاد این نام شکل یونانی شدهای از نام پارسی «وهوک» یا «وهوکه» میباشد
@Tarikhgan
@Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۲۲ اردیبهشت
تاریخگان | Tarikhgan تاریخ ایران کتابخانه تاریخ کتاب تاریخی
اردشیر دوم (به پارسی باستان: 𐎠𐎼𐎫𐎧𐏁𐏂؛ درگذشته ۳۵۸ پ. م) دهمین شاهنشاه هخامنشی و پسر بزرگ داریوش دوم و پروشات بود که پس از مرگ پدر، در سن سی سالگی به سلطنت رسید و ۴۶ سال حکومت کرد. یونانیها وی را «منمون» به معنی باحافظه و باهوش خواندهاند؛ زیرا چنانکه نوشته شده حافظهای فوقالعاده داشته است.
@Tarikhgan
@Tarikhgan
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA10Kدنبال کننده
🏛️ قسمتی از متن منشور کوروش بزرگ:
«همهٔ مردم بابل، تمامی سرزمین سومر و اَکد، بزرگان و فرمانبرداران، در برابرش کرنش (تعظیم) کردند و بر پاهایش بوسه زدند؛ از پادشاهی او شادمان گشتند و چهرههایشان درخشان شد.»
کتابخانه و آرشیو: @Tarikhgan_Archive
ارتباط جهت انتقاد، پیشنهاد و تبلیغات: @Genghiz
مشاهده کانال پیامرسان«همهٔ مردم بابل، تمامی سرزمین سومر و اَکد، بزرگان و فرمانبرداران، در برابرش کرنش (تعظیم) کردند و بر پاهایش بوسه زدند؛ از پادشاهی او شادمان گشتند و چهرههایشان درخشان شد.»
کتابخانه و آرشیو: @Tarikhgan_Archive
ارتباط جهت انتقاد، پیشنهاد و تبلیغات: @Genghiz