۳۱ اردیبهشت
فارسی پیش
به نام خدا
یادداشت برداری فائزه ارکانی منفرد از مطالب درست نویسی
درس فارسی عمومی
استاد :دکترقادری مقدم
آزمایشات:این واژه فارسی است با (الف)(ت)عربی جمع بسته نمی
شود.باید با "ها"جمع بسته شود: ازمایش ها
احسن/احسنت:احسن به معنی (زیباترین) و صفت تفضیلی است
احسنت به معنی (افرین)
نباید به جای هم به کارببریم
اخبارها: اخبار جمع خبر است و نیاز به جمع مجدد ندارد.
استاد:با (الف)(نون)جمع بسته می شود استادان نه اساتید
استعفا:این کلمه با فعل کردن به کار می رود نه دادن .باید بگوییم استعفا کرد نه داد
اینجانب/ ،اینجانبه: این ترکیب مصطلح فارسی زبان هاست.به کار بردن اینجانبه غلط است.
بازرسین :این واژه فارسی است و نباید با (ی)(ن)جمع بشود باید بگوییم بازرسان
باغات: باغ با (ها)جمع شود چون باغ یک کلمه فارسی است
بستگی دارد: این ترکیب گرته برداری از انگلیسی است به جای آن " تا ببینیم "یا "تا خدا چه خواهد"
بلیط: املای صحیح آن بلیت است
جمع باگان:هنگام جمع با (الف)(نون) اگر اسم به (ه ) غیر ملفوظ ختم شود ه حذف می شود وباگان جمع بسته می شود مانندبرده : برده میشه بردگان
جمع با ها:ها مخصوص غیر جاندار است برخی معتقد ند باید جانداران با (الف)(نون)جمع بسته شود
مانند:پسران _مومنان
تکمیل نقایص یا تکمیل نواقص: هر دوی این ترکیب اشتباه است زیرا کسی عیب را تکمیل نمیکند بلکه ان را رفع میکند پس بهتر است بگوییم رفع نقایص یا رفع نواقص
تهویه هوا:تهویه به معنای عوض کردن هوا است بنابر این به کاربردن هوا همراه تهویه حشو است
جمع با الف_ت:این جمع متعلق به عربی است
1( هراسمی که عربی باشد و به حرف (ه)ی غیر ملفوظ ختم شود پس از حذف (ه)غیر ملفوظ با الف_ت جمع بسته میشود.
مثال:مقدمه=مقدمات ثمره=ثمرات
_پس از جمع با الف_ت تلفظ برخی کلمات تغییر میکند
مانند:نغمه=نَغَمات لحظه=لحظات
_بسیاری از کلمات مختوم به" های" غیر ملفوظ با الف_ت جمع بسته نمی شوند
مانند:قاعده =قوه
بها دادن :بها به معنی قیمت است بها دادن یعنی قیمت را پرداخت کردن پس به کار بردن آن به معنی اهمیت دادن اشتباه است.به جای بها دادن از ارزش گذاشتن .استفاده کنیم یا قدر شناختن
بهاء:روشنی نباید برای قیمت به کارببریم.
تقدیر:درلغت یعنی اندازه گرفتن و سرنوشت وقضاوقدر
پس به کار بردن ان به جای قدر دانی اشتباه است یعنی نمی توانیم از واژه تقدیر نامه استفاده کنیم بلکه باید بگوییم تشویق نامه
سَفته یاسُفته:تلفظ درستش سُفته است
دستورات:دستور کلمه فارسی است و جمع آن می شود دستورها
دکترا با الف ،دکتری با ی: هر دو کلمه به یک معنی است جز اینکه دکترا واژه فرانسوی است و دکتری واژه فرانسوی +ی اسم ساز است _دکتری از دکترا بهتر است قواعد را پذیرفته است.
کنکاش:این کلمه ترکی است به معنی مشورت
ولی مردم به غلط در معنای کندو کاو و کاووش به کار می برند
کاندید،کاندیدا:درزبان فرانسوی کاندید یعنی احمق و ساده دل است
کاندیدا به معنای نامزد که بهتر است به جای آن نامزدی و یا داوطلبی به کار برود
_فوق الذکر:ترکیبی غلط است در زبان عربی و متون معتبر اصلا نیامده است بهتر است به جای آن از پیش گفته ویا مذکور استفاده شود
والده ی مکرمه:از به کار بردن این ترکییات باید پرهیز شود زیرا در فارسی در مونث و مذکربودن صفت با موصوف مطابقت نمیکند .در عربی است که صفت با موصوف مطابقت میکند یعنی هرگاه اسم مونث بود یا جمع غیر جاندار صفت ان تای تانیث میگیرد
مبارکباد ومبارک باد
مبارک باد: مرکب از صفت+فعل است که در دو کلمه نوشته میشود اگر سرهم نوشته شودمبارکباد اسم مرکب است به معنای تبریک
مثمر ثمر:حشو قبیح است_به معنی سودبخش،مفید
مَقام،مُقام:مَقام یعنی درجه و محل اقامت
_مُقام یعنی اقامت کردن
ناهار،نهار:ناهار با الف (غذایی که در روز می خورند) نهار(یعنی روز) بدون الف
هست،است:بعضی ها بین این دوکلمه فرق قائل اند .هست(یعنی وجود دارد)است (فقط رابط اسنادی است)
ماست موجود است غلط
ماست هست/ماست وجود دارد.
به یک فروشنده آقا نیازمندیم غلط(کژتابی)
به یک آقای فروشنده نیاز است.درست
همیشه تاریخ:ترکیب بی معنایی است و غلط است
ناجی و منجی:ناجی اسم فاعل مجرد است _استعمال ان به جای منجی صحیح نیست
ناجی(کسی که خودش رانجات میدهد) منجی (کسی که بقیه را نجات میدهد)
دانشجو:
فائزه ارکانی منفرد
استاد:اقای دکتر قادری مقدم
@golbotehayeadabeparsi1
یادداشت برداری فائزه ارکانی منفرد از مطالب درست نویسی
درس فارسی عمومی
استاد :دکترقادری مقدم
آزمایشات:این واژه فارسی است با (الف)(ت)عربی جمع بسته نمی
شود.باید با "ها"جمع بسته شود: ازمایش ها
احسن/احسنت:احسن به معنی (زیباترین) و صفت تفضیلی است
احسنت به معنی (افرین)
نباید به جای هم به کارببریم
اخبارها: اخبار جمع خبر است و نیاز به جمع مجدد ندارد.
استاد:با (الف)(نون)جمع بسته می شود استادان نه اساتید
استعفا:این کلمه با فعل کردن به کار می رود نه دادن .باید بگوییم استعفا کرد نه داد
اینجانب/ ،اینجانبه: این ترکیب مصطلح فارسی زبان هاست.به کار بردن اینجانبه غلط است.
بازرسین :این واژه فارسی است و نباید با (ی)(ن)جمع بشود باید بگوییم بازرسان
باغات: باغ با (ها)جمع شود چون باغ یک کلمه فارسی است
بستگی دارد: این ترکیب گرته برداری از انگلیسی است به جای آن " تا ببینیم "یا "تا خدا چه خواهد"
بلیط: املای صحیح آن بلیت است
جمع باگان:هنگام جمع با (الف)(نون) اگر اسم به (ه ) غیر ملفوظ ختم شود ه حذف می شود وباگان جمع بسته می شود مانندبرده : برده میشه بردگان
جمع با ها:ها مخصوص غیر جاندار است برخی معتقد ند باید جانداران با (الف)(نون)جمع بسته شود
مانند:پسران _مومنان
تکمیل نقایص یا تکمیل نواقص: هر دوی این ترکیب اشتباه است زیرا کسی عیب را تکمیل نمیکند بلکه ان را رفع میکند پس بهتر است بگوییم رفع نقایص یا رفع نواقص
تهویه هوا:تهویه به معنای عوض کردن هوا است بنابر این به کاربردن هوا همراه تهویه حشو است
جمع با الف_ت:این جمع متعلق به عربی است
1( هراسمی که عربی باشد و به حرف (ه)ی غیر ملفوظ ختم شود پس از حذف (ه)غیر ملفوظ با الف_ت جمع بسته میشود.
مثال:مقدمه=مقدمات ثمره=ثمرات
_پس از جمع با الف_ت تلفظ برخی کلمات تغییر میکند
مانند:نغمه=نَغَمات لحظه=لحظات
_بسیاری از کلمات مختوم به" های" غیر ملفوظ با الف_ت جمع بسته نمی شوند
مانند:قاعده =قوه
بها دادن :بها به معنی قیمت است بها دادن یعنی قیمت را پرداخت کردن پس به کار بردن آن به معنی اهمیت دادن اشتباه است.به جای بها دادن از ارزش گذاشتن .استفاده کنیم یا قدر شناختن
بهاء:روشنی نباید برای قیمت به کارببریم.
تقدیر:درلغت یعنی اندازه گرفتن و سرنوشت وقضاوقدر
پس به کار بردن ان به جای قدر دانی اشتباه است یعنی نمی توانیم از واژه تقدیر نامه استفاده کنیم بلکه باید بگوییم تشویق نامه
سَفته یاسُفته:تلفظ درستش سُفته است
دستورات:دستور کلمه فارسی است و جمع آن می شود دستورها
دکترا با الف ،دکتری با ی: هر دو کلمه به یک معنی است جز اینکه دکترا واژه فرانسوی است و دکتری واژه فرانسوی +ی اسم ساز است _دکتری از دکترا بهتر است قواعد را پذیرفته است.
کنکاش:این کلمه ترکی است به معنی مشورت
ولی مردم به غلط در معنای کندو کاو و کاووش به کار می برند
کاندید،کاندیدا:درزبان فرانسوی کاندید یعنی احمق و ساده دل است
کاندیدا به معنای نامزد که بهتر است به جای آن نامزدی و یا داوطلبی به کار برود
_فوق الذکر:ترکیبی غلط است در زبان عربی و متون معتبر اصلا نیامده است بهتر است به جای آن از پیش گفته ویا مذکور استفاده شود
والده ی مکرمه:از به کار بردن این ترکییات باید پرهیز شود زیرا در فارسی در مونث و مذکربودن صفت با موصوف مطابقت نمیکند .در عربی است که صفت با موصوف مطابقت میکند یعنی هرگاه اسم مونث بود یا جمع غیر جاندار صفت ان تای تانیث میگیرد
مبارکباد ومبارک باد
مبارک باد: مرکب از صفت+فعل است که در دو کلمه نوشته میشود اگر سرهم نوشته شودمبارکباد اسم مرکب است به معنای تبریک
مثمر ثمر:حشو قبیح است_به معنی سودبخش،مفید
مَقام،مُقام:مَقام یعنی درجه و محل اقامت
_مُقام یعنی اقامت کردن
ناهار،نهار:ناهار با الف (غذایی که در روز می خورند) نهار(یعنی روز) بدون الف
هست،است:بعضی ها بین این دوکلمه فرق قائل اند .هست(یعنی وجود دارد)است (فقط رابط اسنادی است)
ماست موجود است غلط
ماست هست/ماست وجود دارد.
به یک فروشنده آقا نیازمندیم غلط(کژتابی)
به یک آقای فروشنده نیاز است.درست
همیشه تاریخ:ترکیب بی معنایی است و غلط است
ناجی و منجی:ناجی اسم فاعل مجرد است _استعمال ان به جای منجی صحیح نیست
ناجی(کسی که خودش رانجات میدهد) منجی (کسی که بقیه را نجات میدهد)
دانشجو:
فائزه ارکانی منفرد
استاد:اقای دکتر قادری مقدم
@golbotehayeadabeparsi1
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۳۱ اردیبهشت
فارسی پیش
عطار
مرحبا ای هدهد هادی شده/در حقیقت پیک هر وادی شده
افرین ای هدهد راهبر که در راه حقیقت قاصد هر دره و دشت پر سنگلاخ هستی.
هدهد در سه معنی 1- پرندهي موسوم به شانه به سر 2- سالك 3- روح
ای به سر حد سبا سیر تو خوش/با سلیمان منطق الطیر تو خوش
گذار تو به سرزمین ملک سبا زیبا بودوگفت و گویت با حضرت سلیمان نیکو بود.
سليمان نماد انسان کامل و در معناي 1- دومين پادشاه و پيامبر بني اسراييل2- وليّ خدا 3- پير
صاحب سر سلیمان آمدی/از تفاخر تا جور زان آمدی
محرم راز حضرت سلیمان شدی به سبب افتخار به این همنشینی خدا به تو تاج عطا کرده است.
دیو را در بند و زندان باز دار/تا سلیمان را تو باشی راز دار
نفست را زندانی کن تا بتوانی با حضرت سلیمان همراز شوی
ديو در معناي 1- موجود كژ رفتار افسانهاي 2- نفس
دیو را وقتی که در زندان کنی/با سلیمان قصد شاد روان کنی
زمانی که توانستی نفست را مهار کنی محرم راز حضرت سلیمان می شوی.
خه خه ای موسیچه موسی صفت/خیز موسیقار زن در معرفت
خوشا ای کاکلی موسه مانند برخیز و در راه معرفت سرودی سر کنی
موسيجه:1- يكي از گونههاي قمري يا فاخته2- سالك3- روح
گردد از جان مرد موسیقی شناس/لحن موسیقی خلقت را سپاس
مرد موسیقی شناس با تمام وجود آوای موسیقی آفرینش را
می ستاید.
همچو موسی دیده ای آتش ز دور/لاجرم موسیچه ای به کوه طور
مانند حضرت موسی آتش را از دور دید ه ای؟به همین دلیل پرنده کوچکی در کوه طور شده ای.
موسي:1- پيامبر بني اسراييل2- وليّ خدا3- پير
هم ز فرعون بهیمی دور شو/هم به میقات آی و مرغ طور شو
هم از نفس حیوانی خود دور شو و هم به وعده گاه دیدار الهی بیا و مانند موسی باش.
فرعون:1- فرمانرواي مصر در عصر موسي2- نفس
پس کلام بی زفان و بی خروش/فهم کن بی عقل بشنو نی به گوش
وحی الهی که کلامی بی زبان و بی صداست بدون عقل ظاهری و فهم ظاهری بفهم و با گوش باطن بشنو.
مرحبا ای طوطی طوبی نشین/حله در پوشیده طوقی آتشین
آفرین به تو ای مرغ بهشتی که لباس حریر بهشتیان(حله) را پوشیده ای و یک گردنبند آتشین بر گردن داری.
طوطي: 1- پرندهي مشهور و سخنگو2- سالك3- روح
طوق آتش از برای دوزخیست/حله از بهر بهشتی و سخیست
این گردنبند سرخ آتشی برای جهنم است اما حله برای بهشتیان است
چون خلیل آن کس که ازنمرود رست/خوش تواندکرد بر آتش نشست
هرکسی که نفسش را رها کرد آتش بر او گلستان می شود.
خلیل نماد انسان کامل و نمرود نماد نفس ظالم
خليل : 1- ابراهيم جدّ اعلاي بني اسراييل2- وليّ خدا3- پير
سر بزن نمرود را همچون قلم/چون خلیل الله در آتش نه قدم
همانند قلم نمرود نفس خود را نابود کن تا مانند حضرت ابراهیم آتش بر تو گلستان شود.
نمرود: 1- پادشاه بابــِل در عصر ابراهيم2- نفس 3- شيطان
چون شدی از وحشت نمرود پاک/حله پوش از آتشین طوقت چه باک
وقتی از نفس پاک شدی لباس اهل بهشت را بپوش و ترس از گردنبند اتشین دوزخی نداشته باش.
نرگس جمالی
استاد قادری مقدم
مرحبا ای هدهد هادی شده/در حقیقت پیک هر وادی شده
افرین ای هدهد راهبر که در راه حقیقت قاصد هر دره و دشت پر سنگلاخ هستی.
هدهد در سه معنی 1- پرندهي موسوم به شانه به سر 2- سالك 3- روح
ای به سر حد سبا سیر تو خوش/با سلیمان منطق الطیر تو خوش
گذار تو به سرزمین ملک سبا زیبا بودوگفت و گویت با حضرت سلیمان نیکو بود.
سليمان نماد انسان کامل و در معناي 1- دومين پادشاه و پيامبر بني اسراييل2- وليّ خدا 3- پير
صاحب سر سلیمان آمدی/از تفاخر تا جور زان آمدی
محرم راز حضرت سلیمان شدی به سبب افتخار به این همنشینی خدا به تو تاج عطا کرده است.
دیو را در بند و زندان باز دار/تا سلیمان را تو باشی راز دار
نفست را زندانی کن تا بتوانی با حضرت سلیمان همراز شوی
ديو در معناي 1- موجود كژ رفتار افسانهاي 2- نفس
دیو را وقتی که در زندان کنی/با سلیمان قصد شاد روان کنی
زمانی که توانستی نفست را مهار کنی محرم راز حضرت سلیمان می شوی.
خه خه ای موسیچه موسی صفت/خیز موسیقار زن در معرفت
خوشا ای کاکلی موسه مانند برخیز و در راه معرفت سرودی سر کنی
موسيجه:1- يكي از گونههاي قمري يا فاخته2- سالك3- روح
گردد از جان مرد موسیقی شناس/لحن موسیقی خلقت را سپاس
مرد موسیقی شناس با تمام وجود آوای موسیقی آفرینش را
می ستاید.
همچو موسی دیده ای آتش ز دور/لاجرم موسیچه ای به کوه طور
مانند حضرت موسی آتش را از دور دید ه ای؟به همین دلیل پرنده کوچکی در کوه طور شده ای.
موسي:1- پيامبر بني اسراييل2- وليّ خدا3- پير
هم ز فرعون بهیمی دور شو/هم به میقات آی و مرغ طور شو
هم از نفس حیوانی خود دور شو و هم به وعده گاه دیدار الهی بیا و مانند موسی باش.
فرعون:1- فرمانرواي مصر در عصر موسي2- نفس
پس کلام بی زفان و بی خروش/فهم کن بی عقل بشنو نی به گوش
وحی الهی که کلامی بی زبان و بی صداست بدون عقل ظاهری و فهم ظاهری بفهم و با گوش باطن بشنو.
مرحبا ای طوطی طوبی نشین/حله در پوشیده طوقی آتشین
آفرین به تو ای مرغ بهشتی که لباس حریر بهشتیان(حله) را پوشیده ای و یک گردنبند آتشین بر گردن داری.
طوطي: 1- پرندهي مشهور و سخنگو2- سالك3- روح
طوق آتش از برای دوزخیست/حله از بهر بهشتی و سخیست
این گردنبند سرخ آتشی برای جهنم است اما حله برای بهشتیان است
چون خلیل آن کس که ازنمرود رست/خوش تواندکرد بر آتش نشست
هرکسی که نفسش را رها کرد آتش بر او گلستان می شود.
خلیل نماد انسان کامل و نمرود نماد نفس ظالم
خليل : 1- ابراهيم جدّ اعلاي بني اسراييل2- وليّ خدا3- پير
سر بزن نمرود را همچون قلم/چون خلیل الله در آتش نه قدم
همانند قلم نمرود نفس خود را نابود کن تا مانند حضرت ابراهیم آتش بر تو گلستان شود.
نمرود: 1- پادشاه بابــِل در عصر ابراهيم2- نفس 3- شيطان
چون شدی از وحشت نمرود پاک/حله پوش از آتشین طوقت چه باک
وقتی از نفس پاک شدی لباس اهل بهشت را بپوش و ترس از گردنبند اتشین دوزخی نداشته باش.
نرگس جمالی
استاد قادری مقدم
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA۳۱ اردیبهشت
فارسی پیش
یادداشت برداری های خانم عطیه صابری
مرده بدم زنده شدم گریه بدم خنده شدم
دولت عشق آمد و من دولت پاینده شدم
معنی:
من تا این دیدار،(باشمس) هیچ تفاوتی با مُرده نداشتم. با آمدنِ عشق، یک بخت، اقبال و سعادت جاوید پیدا کردم.
(انسان دو بال دارد: بال عشق. بال( علم و فقه و شریعت)ایمان. مولانا قبل از دیدار با شمس، تک بُعدی رشد کرده بود. شمس با عرضه کردنِ عشق به وی، او را کامل کرد. مولانا از این، بعنوان دولت عشق نام برده است و در جای جایِ مثنوی و غزلیات شمس، از تولد دوباره ی انسان میگوید. انسان میتواند دارای دو تولد باشد. تولد جسمانی و روحانی. اگر میخواهیم به کمال برسیم، باید تولد روحانی نیز داشته باشیم یعنی عادات و افکار کهنه ی خود را جدید کنیم.
____
دیده سیر است مرا جان دلیر است مرا
زهره شیر است مرا زهره تابنده شدم
معنی:
وقتی کمال روحانی را بدست آورده و به عشق زنده شوید، تعلقات مادی برای شما بی ارزش شده و چشمانتان از مادیات سیر میشود. آنجاست که انسان، تابندگیِ زهره را بدست می اورد و پر نور میشود.
("ایمان" و "عشق" باعث میشوند انسان سیر شود. مولانا ایمان داشت اما عشق نه. سیر کنندگی که در عرفان عاشقانه هست باعث میشود که عارف دیگر هیچ چیز بجز عشق را نپذیرد.)
____
گفت که دیوانه نه ای لایق این خانه نه ای
رفتم و دیوانه شدم سلسله بندنده شدم
معنی:
"دیوانه" در عرفان به معنی "عاشق" است. وقتی مولانا از شمس میخواهد که اسرار را برایش باز کند، شمس میگوید کسی میتواند اسرار را بدست آورد که محرم این خانه یعنی عاشق باشد. تو اینگونه نیستی.
من رفتم و کاملا یک دیوانه ی زنجیری (سلسله بندنده) شدم و تا نهایت و اوج این عشق را رفتم.
____
گفت که سرمست نه ای رو که از این دست نه ای
رفتم و سرمست شدم وز طرب آکنده شدم
معنی:
شمس به من گفت: تو عشق نداری. از جنسی کسانی که قرار است به کمال برسند نیستی و نقص داری.
من این عشق را بدست اوردم و با کسبِ عشق، به طربناکی رسیدم.
____
گفت که تو کشته نه ای در طرب آغشته نه ای
پیش رخ زنده کنش کشته و افکنده شدم
معنی:
"کشته" به معنی "تسلیم" است. شمس به من گفت تو طرب را بدست اورده ای. حالا باید تسلیم هم بشوی.
من همانند مرده که در برابر مرده شور تسلیم است، من هم در برابر معشوق تسلیم شدم.
(در عرفان، سالک در برابر عارف باید مطیع محض باشد تا پیر بتواند با دمِ مسیحاییِ خویش، وجود سالک را دوباره زنده کند. ما نمیتوانیم بطور همزمان هم تسلیم باشیم و هم ادعای من بودن داشته باشیم.) مرگ اختیاری هم که درسنایی اشاره شد "موتوا قبل ان تموتوا "به همین موضوع اشاره دارد.
____
گفت که تو زیرککی مست خیالی و شکی
گول شدم هول شدم وز همه برکنده شدم
معنی:
شمس گفت تو اهلِ فلسفه،کلام،فقه و ... هستی (علوم ظاهری)که باید آنها را هم کنار بگذاری. من هر آنچه را که مدنظر وی بود، ترک کردم.
(هول: اتباع
اتباع در دستور، کلمه ای است که بر وزنِ کلمه ی قبل از خود می آید و مهمل است.)
____
گفت که تو شمع شدی قبله این جمع شدی
جمع نیم شمع نیم دود پراکنده شدم
معنی:
شمس گفت: تو همانند شمعی هستی که شاگردانت دور تو حلقه میزنند. تو در میان آنها محبوب/مشهور هستی و این محبوبیت را باید ترک کنی.
من این محبوبیت/شهرت را هم ترک کردم چون به عقیده ی شمس، محبوبیت/شهرت، انسان را از رسیدن به مقصود باز میدارد.
____
گفت که شیخی و سری پیش رو و راهبری
شیخ نیم پیش نیم امر تو را بنده شدم
معنی:
شمس به من گفت: تو سر و رهبر وپیشواو رهرو هستی که باید اینها را هم ترک کنی.
من هم هر کاری که او گف را انجام دادم.
____
گفت که با بال و پری من پر و بالت ندهم
در هوس بال و پرش بی پر و پرکنده شدم
معنی:
شمس گفت: تو دارای مال و ثروت(تعلقات مادی ) هستی پس من به تو بال و پر نمیدهم(تو را حمایت نمیکنم).
من به این امید که او مرا بال و پر دهد و حمایتم کند، از تمام چیزهایی که فکر میکردم به نوعی پشتوانه ی من هستند، دست کشیدم.
____
گفت مرا دولت نو راه مرو رنجه مشو
زانک من از لطف و کرم سوی تو آینده شدم
معنی:
دولت نو = عشق
شمس گف: ناراحت و آزرده خاطر مباش لازم نیست خودت را به زحمت بیندازی حال که عشق بدست آوردی من از راه لطف و کرم به سوی تو آمده ام.
____
گفت مرا عشق کهن از بر ما نقل مکن
گفتم آری نکنم ساکن و باشنده شدم
معنی:
عشق به من گفت: از پیش ما نرو و نقل مکان نکن
گفتم بله. از اینجا نمیروم. پس در پیشگاه عشق، برای خودم مسکن گزیدم و در آنجا اتراق کرده ام. من مقیمِ حریمِ حرم عشق شده ام.
____
مرده بدم زنده شدم گریه بدم خنده شدم
دولت عشق آمد و من دولت پاینده شدم
معنی:
من تا این دیدار،(باشمس) هیچ تفاوتی با مُرده نداشتم. با آمدنِ عشق، یک بخت، اقبال و سعادت جاوید پیدا کردم.
(انسان دو بال دارد: بال عشق. بال( علم و فقه و شریعت)ایمان. مولانا قبل از دیدار با شمس، تک بُعدی رشد کرده بود. شمس با عرضه کردنِ عشق به وی، او را کامل کرد. مولانا از این، بعنوان دولت عشق نام برده است و در جای جایِ مثنوی و غزلیات شمس، از تولد دوباره ی انسان میگوید. انسان میتواند دارای دو تولد باشد. تولد جسمانی و روحانی. اگر میخواهیم به کمال برسیم، باید تولد روحانی نیز داشته باشیم یعنی عادات و افکار کهنه ی خود را جدید کنیم.
____
دیده سیر است مرا جان دلیر است مرا
زهره شیر است مرا زهره تابنده شدم
معنی:
وقتی کمال روحانی را بدست آورده و به عشق زنده شوید، تعلقات مادی برای شما بی ارزش شده و چشمانتان از مادیات سیر میشود. آنجاست که انسان، تابندگیِ زهره را بدست می اورد و پر نور میشود.
("ایمان" و "عشق" باعث میشوند انسان سیر شود. مولانا ایمان داشت اما عشق نه. سیر کنندگی که در عرفان عاشقانه هست باعث میشود که عارف دیگر هیچ چیز بجز عشق را نپذیرد.)
____
گفت که دیوانه نه ای لایق این خانه نه ای
رفتم و دیوانه شدم سلسله بندنده شدم
معنی:
"دیوانه" در عرفان به معنی "عاشق" است. وقتی مولانا از شمس میخواهد که اسرار را برایش باز کند، شمس میگوید کسی میتواند اسرار را بدست آورد که محرم این خانه یعنی عاشق باشد. تو اینگونه نیستی.
من رفتم و کاملا یک دیوانه ی زنجیری (سلسله بندنده) شدم و تا نهایت و اوج این عشق را رفتم.
____
گفت که سرمست نه ای رو که از این دست نه ای
رفتم و سرمست شدم وز طرب آکنده شدم
معنی:
شمس به من گفت: تو عشق نداری. از جنسی کسانی که قرار است به کمال برسند نیستی و نقص داری.
من این عشق را بدست اوردم و با کسبِ عشق، به طربناکی رسیدم.
____
گفت که تو کشته نه ای در طرب آغشته نه ای
پیش رخ زنده کنش کشته و افکنده شدم
معنی:
"کشته" به معنی "تسلیم" است. شمس به من گفت تو طرب را بدست اورده ای. حالا باید تسلیم هم بشوی.
من همانند مرده که در برابر مرده شور تسلیم است، من هم در برابر معشوق تسلیم شدم.
(در عرفان، سالک در برابر عارف باید مطیع محض باشد تا پیر بتواند با دمِ مسیحاییِ خویش، وجود سالک را دوباره زنده کند. ما نمیتوانیم بطور همزمان هم تسلیم باشیم و هم ادعای من بودن داشته باشیم.) مرگ اختیاری هم که درسنایی اشاره شد "موتوا قبل ان تموتوا "به همین موضوع اشاره دارد.
____
گفت که تو زیرککی مست خیالی و شکی
گول شدم هول شدم وز همه برکنده شدم
معنی:
شمس گفت تو اهلِ فلسفه،کلام،فقه و ... هستی (علوم ظاهری)که باید آنها را هم کنار بگذاری. من هر آنچه را که مدنظر وی بود، ترک کردم.
(هول: اتباع
اتباع در دستور، کلمه ای است که بر وزنِ کلمه ی قبل از خود می آید و مهمل است.)
____
گفت که تو شمع شدی قبله این جمع شدی
جمع نیم شمع نیم دود پراکنده شدم
معنی:
شمس گفت: تو همانند شمعی هستی که شاگردانت دور تو حلقه میزنند. تو در میان آنها محبوب/مشهور هستی و این محبوبیت را باید ترک کنی.
من این محبوبیت/شهرت را هم ترک کردم چون به عقیده ی شمس، محبوبیت/شهرت، انسان را از رسیدن به مقصود باز میدارد.
____
گفت که شیخی و سری پیش رو و راهبری
شیخ نیم پیش نیم امر تو را بنده شدم
معنی:
شمس به من گفت: تو سر و رهبر وپیشواو رهرو هستی که باید اینها را هم ترک کنی.
من هم هر کاری که او گف را انجام دادم.
____
گفت که با بال و پری من پر و بالت ندهم
در هوس بال و پرش بی پر و پرکنده شدم
معنی:
شمس گفت: تو دارای مال و ثروت(تعلقات مادی ) هستی پس من به تو بال و پر نمیدهم(تو را حمایت نمیکنم).
من به این امید که او مرا بال و پر دهد و حمایتم کند، از تمام چیزهایی که فکر میکردم به نوعی پشتوانه ی من هستند، دست کشیدم.
____
گفت مرا دولت نو راه مرو رنجه مشو
زانک من از لطف و کرم سوی تو آینده شدم
معنی:
دولت نو = عشق
شمس گف: ناراحت و آزرده خاطر مباش لازم نیست خودت را به زحمت بیندازی حال که عشق بدست آوردی من از راه لطف و کرم به سوی تو آمده ام.
____
گفت مرا عشق کهن از بر ما نقل مکن
گفتم آری نکنم ساکن و باشنده شدم
معنی:
عشق به من گفت: از پیش ما نرو و نقل مکان نکن
گفتم بله. از اینجا نمیروم. پس در پیشگاه عشق، برای خودم مسکن گزیدم و در آنجا اتراق کرده ام. من مقیمِ حریمِ حرم عشق شده ام.
____
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA