ecometr
ecometr
60دنبال کننده
بررسی تحلیلی اخبار اقتصادی
مشاهده کانال پیام‌رسان
دانلود روبیکا
۱۸ اردیبهشت
ecometr
ecometr
chart_with_upwards_trend شدیدترین موارد ناامنی غذایی

🖌 طراح: عباس مقصودیان

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۱ اردیبهشت
ecometr
ecometr
bar_chart برداشت نادرست از یک نمودار: آیا اقتصاد ایران واقعاً از عربستان پیشی گرفته است؟

chart_with_upwards_trend نمودار وایرال‌شده از استیو هانکه، اقتصاددان آمریکایی، این روزها به اشتباه نشانه برتری اقتصادی ایران تفسیر شده؛ اما این نمودار در واقع چه می‌گوید؟

newspaper برخی رسانه‌ها با تیترهایی مثل «پیشی‌گرفتن اقتصاد ایران از عربستان» باعث برداشت نادرستی شده‌اند که گویی رفاه نسبی در ایران بیشتر از عربستان است.

⚖️ هانکه در پست خود تأکید کرده برخلاف تبلیغات غربی، اقتصاد ایران قبل از حملات اخیر فرو نپاشیده و رشد ایران از ۲۰۰۸ تا ۲۰۲۵ بهتر از عربستان بوده؛ اما این نمودار بر پایه شاخص‌سازی (Index = 100) از سال ۲۰۰۸ طراحی شده، نه مقایسه مستقیم حجم اقتصاد.

chart_with_downwards_trend اقتصاد ایران بین ۲۰۱۲ تا ۲۰۲۰ به‌دلیل تحریم‌ها افت شدید داشت، سپس بخشی از آن را جبران کرد. این بازگشت در نمودار شبیه «رشد قوی» دیده می‌شود، در حالی که فقط نشان‌دهنده تاب‌آوری است، نه برتری اقتصادی.

house این نمودار صرفاً برای نشان دادن تاب‌آوری اقتصاد ایران طراحی شده و استناد به آن برای اثبات افزایش رفاه یا برتری نسبت به عربستان اشتباه است؛ چرا که عربستان همچنان رفاه نسبی بالاتری دارد.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۱ اردیبهشت
ecometr
ecometr
warning️ امارات؛ شریک تجاری یا اتاق جنگ اقتصادی؟

🖌 طراح: سروش نظری

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۱ اردیبهشت
ecometr
ecometr
🏚 تصویری از خسارات تهاجم به زیرساخت‌های کشور

white_small_square️براساس براورد‌های میلاد سالمی پژوهش‌گر اقتصادی خسارات وارد شده به زیرساخت‌های کشور ۵۱ تا ۶۱ میلیارد دلار براورد می‌شود.

🖌 طراح: عباس مقصودیان

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۲ اردیبهشت
ecometr
ecometr
pushpin یادداشت سردبیر | تله‌ی «اطلاعات گمراه‌کننده»؛ وقتی سیاست‌گذار، خود به منبعِ شایعه تبدیل می‌شود

memo محمد مهدی مسعودیان، سردبیر اکومتر:

small_blue_diamond در اقتصاد، «*اعتبار*» مهم‌ترین سرمایه یک مدیر است. حرف مسئولان می‌تواند بازار را آرام کند یا برعکس، موج تازه‌ای از بی‌اعتمادی و التهاب ایجاد کند. اما امروز، پدیده‌ی «اطلاعات گمراه‌کننده» باعث شده گاهی خودِ سیاست‌گذاران به منبع اصلی انتشار اخبار غیردقیق و شایعات تبدیل شوند.

warning️ «گزارش ریسک‌های جهانی» مجمع جهانی اقتصاد، اطلاعات گمراه‌کننده را برای سال‌های ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ یکی از بزرگ‌ترین تهدیدهای جوامع معرفی کرده است. خطر زمانی بیشتر می‌شود که یک مسئول، وعده‌ای فراتر از توان اجرایی بدهد؛ وعده‌ای که نه‌تنها عملی نمی‌شود، بلکه اعتماد عمومی را هم فرسوده می‌کند.

chart_with_downwards_trend امروز مردم تنها شنونده نیستند؛ آن‌ها حرف مسئولان را با واقعیتِ بازار، قیمت ارز، تورم و هزینه‌های زندگی مقایسه می‌کنند. وقتی فاصله‌ی میان وعده‌ها و واقعیت زیاد می‌شود، دیوار بی‌اعتمادی شکل می‌گیرد و جامعه دیگر به روایت رسمی تکیه نمی‌کند.

🧩 خطرناک‌تر از همه، لحظه‌ای است که مردم حتی خبرهای درست را هم باور نکنند. در چنین شرایطی، مرجعیت رسانه‌های رسمی تضعیف می‌شود و افکار عمومی به سمت منابع غیررسمی یا رسانه‌های خارجی سوق پیدا می‌کند؛ جایی که مدیریت روایت، از دست دولت خارج می‌شود.

memo آرامش اقتصادی، پیش از هر بخشنامه و دستور، به «شفافیت» نیاز دارد. اعتماد عمومی با شعار ساخته نمی‌شود و هر وعده‌ی توخالی، هزینه‌ای سنگین برای سرمایه اجتماعی کشور دارد. تنها راه بازسازی اعتماد، هماهنگی میان حرف مسئولان و واقعیت زندگی مردم است.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۳ اردیبهشت
ecometr
ecometr
warning️ امارات؛ شریک تجاری یا مانعی برای اقتصاد ایران؟

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۴ اردیبهشت
ecometr
ecometr
bar_chart ایران چگونه از شکاف مالی میان چین و آمریکا بهره می‌برد؟

small_blue_diamond تغییر پارادایم در تقابل پکن و واشینگتن

small_red_triangle_down شوک واشینگتن به ستون‌های اقتصادی چین وزارت خزانه‌داری آمریکا در آوریل ۲۰۲۶ با عبور از تحریم پالایشگاه‌های کوچک، غول پتروپالایشگاهی «هنگلی» را هدف قرار داد؛ اقدامی که مستقیماً امنیت انرژی چین را نشانه گرفته است. در مقابل، پکن این‌بار از فاز واکنش منفعل خارج شده و با ابزارهای حقوقی تازه، وارد مرحله «تقابل ساختارمند» با سیاست تحریمی آمریکا شده است.

white_small_square️ سلاح حقوقی چین علیه تسلیحاتی‌سازی دلار پکن با دو ابزار کلیدی به میدان آمده است:

black_small_square️ «مقرره مسدودکننده» برای بی‌اعتبار دانستن تحریم‌های آمریکا در خاک چین
black_small_square️ «قانون مقابله با صلاحیت فراسرزمینی» برای جرم‌انگاری تبعیت شرکت‌ها از تحریم‌های واشینگتن

این یعنی شرکت‌های چینی حالا میان دو ریسک گرفتار شده‌اند؛ جریمه در آمریکا یا مجازات در چین.

white_small_square️چرا تحریم «هنگلی» نقطه عطف است؟

هدف قرار دادن یکی از بزرگ‌ترین بازیگران انرژی چین نشان می‌دهد واشینگتن به دنبال بستن آخرین مسیرهای نیمه‌رسمی تجارت نفت ایران است. اما دفاع علنی پکن از این مجموعه صنعتی، نشانه پایان دوران احتیاط صرف چین در برابر تحریم‌هاست.

white_small_square️فرصت ایران؛ عبور از تجارت سایه

تا امروز بخش زیادی از تجارت نفتی ایران و چین در لایه‌های غیرشفاف و پرهزینه انجام می‌شد. اما تقابل جدید میان دو قدرت، می‌تواند مسیر حرکت به سمت قراردادهای رسمی‌تر، بیمه‌های دولتی چینی و همکاری‌های بلندمدت را هموار کند.

white_small_square️ دیپلماسی چندلایه و افزایش قدرت چانه‌زنی تهران هم‌زمانی این تنش با مذاکرات هسته‌ای، برای ایران یک اهرم راهبردی ایجاد کرده است. هرچه ابزار تحریم آمریکا در تقابل با چین فرسوده‌تر شود، وزن چانه‌زنی تهران در مذاکرات نیز افزایش پیدا می‌کند.

با وجود این تحولات، بانک‌های بزرگ چین همچنان نسبت به ریسک‌های جهانی محتاط هستند. اما جرم‌انگاری تبعیت از تحریم در چین، هزینه اعمال فشار اقتصادی برای آمریکا را بالا برده است. موفقیت ایران در این فضا، وابسته به تبدیل این شکاف مالی به سازوکارهای رسمی تجارت مانند یوآن دیجیتال و سیستم CIPS خواهد بود.

pushpin بررسی‌های اکومتر نشان می‌دهد تقابل مالی پکن و واشینگتن، در حال تغییر تدریجی معماری تحریم‌ها در نظام بین‌الملل است؛ تغییری که می‌تواند فرصت‌های تازه‌ای برای اقتصاد ایران ایجاد کند.
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۷ اردیبهشت
ecometr
ecometr
pushpin فجیره؛ بندری که در ساحل عمان محاصره شد!

warning️ هاب نفتی امارات قرار بود وابستگی ابوظبی به تنگه هرمز را کاهش دهد؛ اما بحران‌های ۲۰۲۶ نشان داد حتی مسیرهای جایگزین هم از تنش‌های منطقه‌ای در امان نیستند.

🇦🇪 امارات طی سال‌های اخیر با سرمایه‌گذاری سنگین روی بندر فجیره و خط لوله ADCOP تلاش کرد بخشی از صادرات نفت خود را بدون عبور از تنگه هرمز انجام دهد؛ مسیری که همواره یکی از مهم‌ترین اهرم‌های ژئوپلیتیکی ایران محسوب می‌شود.

bar_chart اما بررسی عملکرد فجیره در بحران اخیر، یک تناقض مهم را آشکار کرد؛ صادرات نفت خام پایدار ماند، اما صنعت سوخت‌رسانی کشتی‌ها سقوط کرد.

chart_with_upwards_trend طبق گزارش‌ها، صادرات نفت خام امارات از فجیره در جریان تنش‌های اخیر نه‌تنها متوقف نشد، بلکه با رشد ۳۸ درصدی به حدود ۱.۶۲ میلیون بشکه در روز رسید. این موضوع نشان می‌دهد ابوظبی ترجیح داده برای حفظ امنیت صادرات انرژی، نفت را از طریق خط لوله به خارج از هرمز منتقل کند.

chart_with_downwards_trend اما همزمان، صنعت بانکرینگ فجیره با افت شدید روبه‌رو شد. فروش سوخت دریایی این بندر در مارس ۲۰۲۶ حدود ۷۰ درصد کاهش یافت و ذخایر سوخت سنگین نیز به پایین‌ترین سطح چند سال اخیر رسید.

round_pushpinگزارش‌های بین‌المللی نشان می‌دهد مشکل اصلی فجیره نه توقف کامل صادرات نفت، بلکه افزایش ریسک امنیتی، رشد هزینه بیمه دریایی و کاهش تمایل کشتی‌ها برای توقف و سوخت‌گیری بوده است.

🛢️ این یعنی حتی هاب‌های جایگزین هرمز هم در برابر ناامنی منطقه‌ای مصونیت کامل ندارند. بشر با هزار کیلومتر خط لوله تلاش می‌کند از جغرافیا فرار کند، بعد بازار بیمه یادش می‌اندازد خلیج فارس هنوز با منطق اکسل اداره نمی‌شود.

pushpin بررسی‌های اکومتر نشان می‌دهد بحران‌های اخیر بار دیگر ثابت کرده‌اند امنیت انرژی خلیج فارس یک شبکه به‌هم‌پیوسته است و هرگونه تنش در فجیره یا هرمز، مستقیماً بازار جهانی نفت را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۷ اردیبهشت
ecometr
ecometr
warning️ تغییرات تورم انرژی پس از جنگ با ایران

🖌 طراح: عباس مقصودیان

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۸ اردیبهشت
ecometr
ecometr
warning️ تغییرات تورم انرژی پس از جنگ با ایران

🖌 طراح: عباس مقصودیان

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۹ اردیبهشت
ecometr
ecometr
bar_chart آیا مدل جدید امنیتی تنگه هرمز می‌تواند جای حضور آمریکا را بگیرد؟

white_small_square️ جمع‌بندی یک مقاله از سه اقتصاددان در CESifo

pushpin سه اقتصاددان برجسته (هاشم پسران، مسعود کارشناس و رون اسمیت) معتقدند ساختار فعلی امنیت در تنگه هرمز دیگر پایدار نیست و باید از مدل مبتنی بر حضور نظامی آمریکا به سمت یک سازوکار بومی و منطقه‌ای حرکت کرد؛ مدلی که هزینه امنیت را میان کشورهای ذی‌نفع تقسیم کند.

ocean *تنگه هرمز*، شاهراه حیاتی انرژی جهان است؛ جایی که حدود یک‌پنجم نفت دریایی از آن عبور می‌کند. با این حال، نویسندگان تأکید می‌کنند سناریوهای نظامی یا تغییرات سیاسی تحمیلی در ایران، عملاً غیرواقعی و بسیار پرهزینه‌اند و تنها راه عملی، تشکیل یک ائتلاف منطقه‌ای برای امنیت کشتیرانی است.

moneybag در بخش اقتصادی، مقاله به مسئله «سواری مجانی» اشاره می‌کند؛ آمریکا سالانه بین ۶۰ تا ۱۲۰ میلیارد دلار برای امنیت خلیج فارس هزینه می‌کند، در حالی که مصرف‌کنندگان بزرگ نفت مثل چین، هند و اروپا بدون مشارکت مستقیم از این امنیت بهره می‌برند.

⚙️ پیشنهاد کلیدی مقاله، ایجاد یک مدل مشابه سازوکار تنگه‌های ترکیه (کنوانسیون مونترو) است؛ یعنی دریافت هزینه‌ای جزئی بابت خدمات امنیت و ناوبری. طبق برآوردها، حتی ۵۸ سنت به ازای هر بشکه می‌تواند سالانه حدود ۴.۳ میلیارد دلار درآمد پایدار ایجاد کند.

earth_africa در این چارچوب، امنیت از یک «هزینه نظامی خارجی» به یک «خدمت منطقه‌ای اقتصادی» تبدیل می‌شود؛ مدلی که می‌تواند هم نقش آمریکا را کمرنگ کند و هم ایران و کشورهای منطقه را وارد ساختار رسمی امنیت انرژی کند.

pushpin در نهایت، این طرح تلاشی است برای بازتعریف اقتصاد سیاسی انرژی در خلیج فارس؛ جایی که امنیت دیگر یک ابزار ژئوپلیتیکی صرف نیست، بلکه به یک سازوکار اقتصادی مشترک میان بازیگران منطقه‌ای تبدیل می‌شود.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲ خرداد
ecometr
ecometr
🛢️ شوک هرمز؛ بحرانی فراتر از گرانی نفت

trophy پل کروگمن، اقتصاددان برنده نوبل، هشدار می‌دهد جهان خطر واقعی بحران تنگه هرمز را دست‌کم گرفته است. اکومتر بررسی می‌کند چرا پیامدهای بسته‌شدن آن، از شوک‌های نفتی گذشته سهمگین‌تر خواهد بود.

chart_with_downwards_trend کمبود فیزیکی به‌جای گرانی صوری. کروگمن تأکید دارد مشکل اصلی «کمبود فیزیکی عرضه» است. بسته‌ماندن چند‌ماهه تنگه، ۲۰٪ جریان نفت جهان را متوقف می‌کند؛ شوکی ساختاری حتی شدیدتر از بحران نفتی دهه ۱۹۷۰.

fuelpump اختلال در هرمز فقط به بنزین ختم نمی‌شود. بازار LNG، محصولات پتروشیمی و کودهای شیمیایی را درگیر می‌کند. جهش قیمت کود و انرژی مستقیماً به تورم حاد مواد غذایی و رکود عمیق جهانی می‌انجامد.

ocean چرا بازارها هنوز فرو ریخته‌اند کروگمن می‌گوید نفت بارگیری‌شده پیش از بحران هنوز در دریاهاست. با پایان این ذخیره شناور، بحران از فاز روانی و سفته‌بازی، وارد مرحله خشن نایابی فیزیکی می‌شود.

us واشنگتن با این تصور که مستقیماً از خلیج فارس نفت وارد نمی‌کند، هزینه بحران را دست‌کم گرفته؛ در حالی که اقتصاد آمریکا به بازار جهانی انرژی وابسته است. بحران هرمز آزمونی برای تاب‌آوری کل نظم اقتصادی جهان است.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۴ خرداد
ecometr
ecometr
bar_chart واشنگتن زیر ضرب جنگ؛ آسیب به پایگاه‌ها، اقتصاد و اعتبار بین‌المللی

white_small_square️بررسی‌های اطلاعاتی منتشرشده در نیویورک‌تایمز و فارین‌پالیسی نشان می‌دهد با وجود حملات گسترده، بخش مهمی از توان موشکی ایران حفظ شده است. طبق این ارزیابی‌ها، حدود ۷۰ درصد ذخایر موشکی و پرتابگرهای متحرک و بیش از ۹۰ درصد سامانه‌های مستقر در تنگه هرمز همچنان عملیاتی هستند.

small_red_triangle_down اهداف واشنگتن محقق نشد

white_small_square️برخلاف اهداف اعلامی آمریکا، ساختار سیاسی ایران فرو نپاشید، رهبری جدید جایگزین شد و برنامه هسته‌ای نیز متوقف نشد. در مقابل، حملات ایران به ۲۱۷ مرکز در ۱۵ پایگاه آمریکا در خاورمیانه خسارات قابل‌توجهی بر جای گذاشت و دست‌کم ۹ پایگاه در بحرین، کویت، عراق، امارات و قطر آسیب دیدند. طبق گزارش‌ها، ۱۳ نظامی آمریکایی کشته و حدود ۴۰۰ نفر زخمی شدند.

warning️ بحران در ذخایر تسلیحاتی آمریکا

white_small_square️برآوردهای مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌المللی (CSIS) نشان می‌دهد آمریکا بین ۵۰ تا ۶۰ درصد موشک‌های پدافندی پاتریوت و حدود یک‌سوم ذخایر تاماهاوک خود را مصرف کرده است؛ تسلیحاتی که بازسازی ذخایر آن‌ها به سال‌ها زمان و هزینه‌های سنگین نیاز دارد.

moneybag ضربه اقتصادی و اختلال در زنجیره تأمین

white_small_square️این جنگ قیمت بنزین در آمریکا را ۵۰ درصد و گازوئیل را ۶۰ درصد افزایش داد. صندوق بین‌المللی پول نیز رشد اقتصاد جهانی را به ۳.۱ درصد کاهش داده و نسبت به افت آن تا حوالی ۲ درصد هشدار داده است. اختلال در تنگه هرمز همچنین نگرانی‌ها درباره کمبود کالاهایی مانند کود شیمیایی، هلیوم و تراشه را تشدید کرده است.

earth_africa شکاف در جبهه متحدان آمریکا

white_small_square️در عرصه سیاسی، درخواست ترامپ از اعضای ناتو برای بازگشایی تنگه هرمز با مخالفت و تکذیب متحدان روبه‌رو شد. فردریش مرتس، صدراعظم آلمان، این وضعیت را «تحقیر آمریکا» توصیف کرد. همزمان، قطر با افت اقتصادی مواجه شد، اما روسیه از رشد درآمدهای نفتی و چین از تضعیف رقیب اصلی خود، آمریکا، سود بردند.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۸ خرداد
ecometr
ecometr
bar_chart شکاف روایت و واقعیت؛ چگونه رسانه رسمی مرجعیت خود را به بازار واگذار کرد؟

یادداشت محمد‌مهدی مسعودیان، سردبیر اکومتر

small_blue_diamond در تئوری‌های مدیریت رسانه، رسانه‌های رسمی و اظهارات مسئولان باید در زمان بحران، «پناهگاه خبری» جامعه باشند؛ جایی که افکار عمومی بتواند میان موج شایعات و التهاب بازار، به آن تکیه کند. اما امروز در فضای اقتصادی، یک کژکارکرد جدی شکل گرفته؛ تلاش برای کنترل بازار با اطلاعات مصلحتی، وعده‌های غیرواقعی و روایت‌هایی که فاصله زیادی با واقعیت میدانی دارند.

white_small_square️ برخی مسئولان همچنان مخاطب را منفعل و فاقد قدرت تحلیل تصور می‌کنند؛ گویی با تزریق خوش‌بینی اغراق‌آمیز، انکار ناترازی‌ها یا وعده‌هایی فراتر از ظرفیت بودجه، می‌توان بازار را آرام کرد. در حالی که فعالان اقتصادی و مردم، روایت‌های رسمی را با واقعیت جیب و سفره خود راستی‌آزمایی می‌کنند، نه با تیترهای امیدوارکننده.

chart_with_downwards_trend مسئله مهمی که اغلب نادیده گرفته می‌شود، «جایگاه اعتباری اظهارات رسمی» است. سخن یک نماینده مجلس یا مقام اقتصادی، صرفاً یک اظهار نظر شخصی نیست؛ بلکه سیگنالی مستقیم به بازار محسوب می‌شود. هنگامی که مسئولان وزن کلام خود را درک نکنند، در عمل از سرمایه اجتماعی و اعتماد عمومی هزینه می‌کنند.

warning️ اعتبار رسانه‌ای و اعتماد عمومی، دارایی نامحدود نیست. اگر این اعتبار مدام صرف تسکین‌های کوتاه‌مدت و روایت‌های غیرواقعی شود، بازار به تدریج واکنش خود را نسبت به پیام‌های رسمی از دست می‌دهد. نتیجه این روند، «سقوط اعتبار منبع» و نوعی «فلج سیگنال‌دهی» است؛ جایی که حتی آمارهای واقعی و اخبار مثبت نیز با تردید مواجه می‌شوند.

globe_with_meridians در چنین شرایطی، مرجعیت خبری به شبکه‌های اجتماعی بی‌هویت یا رسانه‌های خارجی منتقل می‌شود. اقتصاد، میدان نطق‌های احساسی و خوش‌بینی‌های خیالی نیست؛ بازار بیش از هر چیز به «واقع‌گرایی رسانه‌ای» نیاز دارد. بیان صادقانه محدودیت‌ها، همراه با ارائه برنامه‌های واقعی، تنها راه بازسازی اعتماد از دست‌رفته است.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۹ خرداد
ecometr
ecometr
bar_chart پایان رویای فشار حداکثری/ گزارش فارین افرز از شکست راهبردی آمریکا در برابر ایران؟

small_blue_diamond خلاصه‌ای از گزارش فارین افرز

white_small_square️تحلیل تازه فارین افرز نشان می‌دهد ایالات متحده در دومین دوره ریاست‌جمهوری ترامپ، در تقابل با ایران با یک بن‌بست راهبردی مواجه شده است. این گزارش با بررسی پیامدهای تحولات اخیر، مدعی است موازنه قدرت نسبت به گذشته تغییر کرده و واشنگتن با گزینه‌های محدودی روبه‌رو است.

boom به روایت این تحلیل، حمله مشترک آمریکا و اسرائیل با این تصور آغاز شد که فشار نظامی می‌تواند ایران را به پذیرش توافقی سخت‌تر از برجام وادار کند؛ اما مقاومت ایران و تداوم توانمندی‌های نظامی و راهبردی آن، این محاسبات را برهم زده است.

earth_africa فارین افرز معتقد است توان اثرگذاری ایران بر امنیت انرژی منطقه و تنگه هرمز، در کنار برنامه هسته‌ای، دو اهرم مهم فشار در اختیار تهران قرار داده است. از نگاه نویسنده، همین مسئله موجب شده سیاست «فشار حداکثری» به اهداف مورد انتظار واشنگتن نرسد.

🤝 این گزارش همچنین تأکید می‌کند که مذاکرات احتمالی با مشکل اعتماد مواجه است. به باور نویسنده، ادامه تهدیدهای نظامی در کنار تلاش برای مذاکره، اعتماد تهران به تعهدات احتمالی آمریکا را تضعیف کرده است.

pushpin فارین افرز می‌نویسد هر توافقی نیازمند تغییر رویکرد واشنگتن، کنار گذاشتن برخی شروط حداکثری و ارائه مشوق‌های عملی خواهد بود. در مقابل، ادامه فشار اقتصادی، تشدید درگیری نظامی یا عقب‌نشینی بدون دستاورد، هر یک هزینه‌های قابل‌توجهی برای آمریکا به همراه دارند.

chart_with_downwards_trend جمع‌بندی این تحلیل آن است که توافقی محدود و فوری، کم‌هزینه‌ترین مسیر خروج آمریکا از بحران کنونی محسوب می‌شود و ادامه رویارویی می‌تواند به فرسایش بیشتر توان اقتصادی و نظامی واشنگتن منجر شود.

mag این گزارش بازتاب‌دهنده دیدگاه نویسنده در فارین افرز است و لزوماً به معنای تأیید یا تحقق این سناریوها نیست.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۲ خرداد
ecometr
ecometr
bar_chart چرا قیمت مرغ پر کشید؟ روایتی از یک شوک عرضه، نه بحران ماندگار

white_small_square️ بازار مرغ و تخم‌مرغ در یک ماه گذشته نوسانات شدیدی را تجربه کرد و در برخی نقاط، قیمت مرغ تا کیلویی ۴۵۰ هزار تومان افزایش یافت. بررسی‌های اکومتر نشان می‌دهد این جهش ناگهانی بیش از آنکه نشانه یک بحران پایدار باشد، نتیجه یک شوک عرضه ناشی از کاهش تولید در ماه‌های گذشته است.

hatching_chick ریشه اصلی گرانی؛ افت شدید جوجه‌ریزی

white_small_square️ نگرانی از قطعی برق و شرایط احتیاطی ناشی از جنگ باعث شد بسیاری از مرغداران تولید خود را کاهش دهند. آمارهای رسمی نشان می‌دهد جوجه‌ریزی از ۱۷۳ میلیون قطعه در آذر ۱۴۰۴ به ۹۵ میلیون قطعه در فروردین ۱۴۰۵ رسیده؛ یعنی عرضه بالقوه مرغ در کمتر از چهار ماه حدود ۴۵ درصد کاهش یافته است.

hourglass_flowing_sand چرا گرانی با تأخیر ظاهر شد؟

white_small_square️فاصله زمانی بین جوجه‌ریزی تا عرضه مرغ به بازار حدود ۴۵ تا ۵۰ روز است. به همین دلیل اثر کاهش تولید بلافاصله در بازار دیده نمی‌شود و معمولاً یک تا دو ماه بعد خود را در قالب افزایش قیمت نشان می‌دهد. جهش اخیر قیمت‌ها نیز نتیجه تصمیمات تولیدی ماه‌های قبل بوده است.

corn فقط کمبود نیست؛ هزینه تولید هم افزایش یافته است

white_small_square️ حدود ۶۰ درصد هزینه تولید مرغ به نهاده‌های دامی مربوط می‌شود. پس از حذف ارز ترجیحی، قیمت ذرت از حدود ۱۰ هزار تومان به ۴۴ هزار تومان افزایش یافت و هزینه تأمین نهاده‌ها چند برابر شد. هرچند کمبود نهاده در کشور گزارش نشده، اما هزینه بالای تأمین آن فشار قابل توجهی بر تولیدکنندگان وارد کرده است.

chart_with_upwards_trend آینده بازار چه خواهد شد؟

white_small_square️ آمار اردیبهشت‌ماه از افزایش جوجه‌ریزی به حدود ۱۲۰ میلیون قطعه خبر می‌دهد که نشانه‌ای از بهبود وضعیت عرضه است. با این حال این میزان هنوز با رکوردهای قبلی فاصله دارد. به نظر می‌رسد بازار به تدریج از وضعیت کمبود خارج شود، اما به دلیل افزایش هزینه‌های ساختاری تولید، بازگشت قیمت‌ها به سطوح گذشته چندان محتمل نیست.

pushpin جمع‌بندی

white_small_square️افزایش قیمت مرغ بیش از آنکه ناشی از کمبود دائمی باشد، نتیجه کاهش جوجه‌ریزی و شوک عرضه در ماه‌های گذشته است. با بهبود تولید، فشار کمبود کاهش خواهد یافت؛ اما تداوم هزینه‌های بالای تولید باعث می‌شود قیمت‌ها در سطوحی بالاتر از گذشته تثبیت شوند. دولت نیز برای جلوگیری از تکرار این نوسانات، نیازمند سیاست‌های پایدار و قابل پیش‌بینی در حمایت از تولید و تنظیم بازار است.

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۲ خرداد
ecometr
ecometr
bar_chart آیا ترامپ می‌تواند تمام تحریم‌های آمریکا علیه ایران را لغو کند؟

🇮🇷us برخلاف تصور رایج، رئیس‌جمهور آمریکا اختیار لغو همه تحریم‌های ایران را ندارد. بخش مهمی از تحریم‌های بانکی، نفتی و انرژی در قالب قوانین مصوب کنگره وضع شده‌اند و لغو دائمی آن‌ها تنها با رأی کنگره ممکن است.

🏛️ تجربه خروج شرکت توتال از ایران پس از خروج آمریکا از برجام نشان داد که حتی در صورت توافق سیاسی، شرکت‌های بین‌المللی همچنان نگران مجازات‌های ناشی از قوانین کنگره هستند.

bank تحریم بانک مرکزی ایران نیز بر پایه قوانین کنگره بنا شده و بانک‌های بزرگ جهان به دلیل ترس از جریمه‌های سنگین و قطع دسترسی به نظام مالی آمریکا، از همکاری با ایران اجتناب می‌کنند.

zap️ در مقابل، بخشی از تحریم‌ها با فرمان اجرایی رئیس‌جمهور ایجاد شده‌اند و رئیس‌جمهور می‌تواند آن‌ها را لغو یا تعلیق کند. بسیاری از تحریم‌های دوره «فشار حداکثری» در حوزه‌هایی مانند پتروشیمی، فلزات و خودروسازی در این دسته قرار می‌گیرند.

key راهکاری که در برجام استفاده شد، «معافیت موقت» بود؛ ابزاری که به رئیس‌جمهور اجازه می‌دهد اجرای برخی تحریم‌های قانونی را برای دوره‌های محدود تعلیق کند. اما همین موقتی بودن، ریسک سرمایه‌گذاری و تجارت بلندمدت با ایران را بالا نگه می‌دارد.

⚖️ رئیس‌جمهور آمریکا قادر به لغو کامل همه تحریم‌های ایران نیست، اما می‌تواند بخشی از آن‌ها را لغو و بخشی دیگر را به‌طور موقت تعلیق کند. با این حال، تا زمانی که قوانین تحریمی کنگره پابرجا باشند، شرکت‌ها و بانک‌های بزرگ جهان همچنان با احتیاط و تردید به بازار ایران نگاه خواهند کرد.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۵ خرداد
ecometr
ecometr
🛢️ راز نفت ۹۴ دلاری؛ بازی روانی کاخ سفید با بازار انرژی

small_blue_diamond خلاصه تحلیل نشریه آتلانتیک از آینده جنگ و قیمت نفت

white_small_square️با وجود گذشت سه ماه از بسته بودن تنگه هرمز، قیمت نفت برنت برخلاف بسیاری از پیش‌بینی‌ها به ۲۰۰ دلار نرسیده و همچنان در محدوده *۹۴ دلار باقی مانده است. اما دلیل این آرامش نسبی بازار چیست؟

white_small_square️ تحلیلگران معتقدند بازار انرژی بیش از آنکه تحت تأثیر واقعیت‌های میدانی باشد، تحت تأثیر یک باور روانی قرار گرفته است؛ این تصور که آمریکا در نهایت برای جلوگیری از آسیب به اقتصاد خود، جنگ را متوقف خواهد کرد.

white_small_square️ این نگاه به نظریه‌ای مشهور با عنوان TACO گره خورده است؛ نظریه‌ای که می‌گوید «ترامپ همیشه در نهایت کوتاه می‌آید». بسیاری از معامله‌گران نفت بر همین اساس انتظار دارند واشنگتن پیش از جهش شدید قیمت‌ها، مسیر تنش‌زدایی را در پیش بگیرد.

white_small_square️ اما همین انتظار، یک پارادوکس ایجاد کرده است؛ چون پایین ماندن قیمت نفت باعث شده کاخ سفید فشار اقتصادی چندانی برای پایان دادن به جنگ احساس نکند.

white_small_square️بر اساس این تحلیل، واشنگتن از سیگنال‌های کلامی و وعده‌های مبهم درباره احتمال توافق و صلح برای کنترل بازار استفاده می‌کند؛ اظهاراتی که معمولاً قیمت‌ها را آرام می‌کند، اما الزاماً به توافقی واقعی منجر نمی‌شود.

white_small_square️با این حال، کارشناسان هشدار می‌دهند این تعادل روانی پایدار نیست. کاهش اثرگذاری پیام‌های سیاسی و مصرف ذخایر استراتژیک نفتی جهان می‌تواند در ماه‌های آینده شرایط را تغییر دهد.

bar_chart در نقطه عطف پیش رو، دو سناریو محتمل است:کمبود واقعی عرضه آشکار شود و قیمت نفت جهش شدیدی را تجربه کند، آمریکا برای جلوگیری از نفت ۱۵۰ دلاری، به سمت توافقی واقعی و کاهش تنش حرکت کند.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۷ خرداد
ecometr
ecometr
rotating_light آلمان و جریمه‌های میلیون یورویی در حوزه فضای مجازی!

white_small_square️ تدوین: عباس مقصودیان

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۹ خرداد
ecometr
ecometr
bar_chart دروغ‌های راست؛ وقتی آمار رسمی آدرس غلط می‌دهد

✍️ یادداشت محمدمهدی مسعودیان، سردبیر اکومتر

mag وقتی از «سواد رسانه‌ای» حرف می‌زنیم، معمولاً توصیه‌هایی مثل بررسی منبع خبر و پرهیز از انتشار شایعات به ذهن می‌رسد. اما در اقتصاد، مسئله فقط تشخیص خبر جعلی نیست؛ گاهی آمارها کاملاً واقعی هستند، اما نتیجه‌ای که از آن‌ها گرفته می‌شود، می‌تواند گمراه‌کننده باشد.

chart_with_upwards_trend بسیاری از روایت‌های اقتصادی با استفاده از داده‌های درست ساخته می‌شوند، اما با انتخاب بخشی از واقعیت، تصویری ناقص یا حتی نادرست به مخاطب ارائه می‌دهند. در چنین شرایطی، دروغ نه در خودِ آمار، بلکه در نحوه روایت آن پنهان می‌شود.

moneybag یکی از نمونه‌های شناخته‌شده، استناد به شاخص «تولید ناخالص داخلی بر اساس برابری قدرت خرید (PPP)» برای اثبات قدرت اقتصادی کشورهاست. این شاخص کاربرد مشخصی دارد، اما بسیاری از اقتصاددانان معتقدند برای مقایسه دقیق اندازه و رشد واقعی اقتصاد، باید از شاخص‌های دیگری نیز استفاده کرد. استفاده از یک سنجه رفاهی برای نتیجه‌گیری‌های کلان اقتصادی، می‌تواند تصویری ناقص از واقعیت ارائه دهد.

zap در موضوع ناترازی انرژی نیز بارها شاهد بوده‌ایم که با استناد به آمار مصرف، انگشت اتهام تنها به سمت مردم نشانه می‌رود. در حالی که شاخص «شدت انرژی» نشان می‌دهد بخشی از مشکل به صنایع فرسوده، بهره‌وری پایین تولید و وابستگی شدید سبد انرژی کشور به گاز طبیعی مربوط است.

newspaper اما چرا این روایت‌ها تا این حد تکرار می‌شوند؟ بخشی از پاسخ را باید در ساختار رسانه‌ها جست‌وجو کرد. در فضای رقابتی امروز، تیترهای جنجالی و آمارهای شگفت‌انگیز بیشتر دیده می‌شوند؛ در حالی که بررسی ریشه‌ای مشکلات اقتصادی معمولاً مخاطب کمتری جذب می‌کند. به همین دلیل، گاهی روایت‌های ساده و جذاب جای تحلیل‌های عمیق را می‌گیرند.

🧠 سواد رسانه‌ای در اقتصاد یعنی داشتن نگاه انتقادی به آمارها و پرسیدن چند سؤال ساده اما مهم:

question آیا همه واقعیت گفته شده است؟
question چه شاخص‌هایی از روایت حذف شده‌اند؟
question آیا این معیار برای چنین نتیجه‌گیری‌ای مناسب است؟
question کدام بخش از پازل از دید مخاطب پنهان مانده است؟

pushpin در دنیای امروز، صرفاً واقعی بودن یک عدد یا آمار به معنای واقعی بودن روایت نیست. گاهی داده‌های درست، در خدمت روایت‌های نادرست قرار می‌گیرند و همین موضوع اهمیت تفکر انتقادی و سواد رسانه‌ای را دوچندان می‌کند.
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۱ خرداد
ecometr
ecometr
factory⚙️ وقتی جنگ به کارخانه‌ها می‌رسد؛ اقتصاد چگونه دوام می‌آورد؟

white_small_square️در هر اقتصاد، برخی حلقه‌های زنجیره تأمین نقش حیاتی دارند؛ از تولید انرژی و مواد اولیه گرفته تا حمل‌ونقل، فناوری و تجهیزات تخصصی. از کار افتادن این حلقه‌ها می‌تواند کل فرآیند تولید را با اختلال مواجه کند. به همین دلیل، در شرایط بحرانی، مسئله اصلی فقط میزان خسارت نیست، بلکه توان اقتصاد برای حفظ فعالیت و بازگشت سریع به چرخه تولید اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

bar_chart شدت بحران به اهمیت بخشی بستگی دارد که آسیب دیده است. آسیب به یک واحد تولیدی معمولی با اختلال در یک صنعت مادر یا زیرساخت حیاتی یکسان نیست. هرچه وابستگی سایر صنایع به یک حلقه بیشتر باشد، آثار اقتصادی آن نیز گسترده‌تر خواهد بود.

link اگر تأمین‌کنندگان جایگزین، فناوری بومی یا ظرفیت خالی در کشور وجود داشته باشد، تبعات بحران محدودتر می‌شود. اما حذف یک گلوگاه انحصاری می‌تواند اثرات زنجیره‌ای گسترده‌ای ایجاد کند و تولید، اشتغال و سرمایه‌گذاری در ده‌ها صنعت وابسته را تحت تأثیر قرار دهد.

chart_with_downwards_trend در دوره میان اختلال و بازسازی، اقتصاد معمولاً با چهار پیامد اصلی روبه‌رو می‌شود:

white_small_square️ افزایش قیمت‌ها white_small_square️ کاهش تولیدwhite_small_square️ رشد بیکاریwhite_small_square️ افزایش فشار بر منابع ارزی

به همین دلیل، اولویت سیاست‌گذار نباید بازسازی همزمان همه بخش‌ها باشد؛ بلکه باید منابع محدود را به احیای حلقه‌هایی اختصاص دهد که بیشترین اثر را بر بازگشت ظرفیت تولید ملی دارند.

🏗️ موفقیت بازسازی به بومی‌سازی فناوری، دسترسی به منابع مالی و سرعت تأمین تجهیزات و مواد اولیه وابسته است. در چنین شرایطی، تخصیص ارز، انرژی و سرمایه باید بر اساس اهمیت راهبردی صنایع انجام شود، نه صرفاً اندازه یا نفوذ بنگاه‌ها.

warning️ در این مسیر دو سناریو پیش روی اقتصاد قرار دارد:

جایگزینی سریع حلقه‌های آسیب‌دیده، اولویت‌بندی صحیح منابع و بازسازی هدفمند که به افزایش تاب‌آوری و کنترل هزینه‌ها منجر می‌شود.

dejp تجربه آلمان و ژاپن پس از جنگ جهانی دوم نشان می‌دهد بازسازی موفق از احیای زیرساخت‌های انرژی، حمل‌ونقل و صنایع پایه آغاز می‌شود؛ زیرا فعال شدن این بخش‌ها زمینه راه‌اندازی مجدد صدها واحد تولیدی دیگر را فراهم می‌کند.

mag بررسی‌های اکومتر نشان می‌دهد موفقیت در عبور از بحران بیش از هر چیز به شناسایی سریع گلوگاه‌های تولید، قابلیت جایگزینی حلقه‌های حیاتی و تخصیص هدفمند منابع بستگی دارد.
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۱ خرداد
ecometr
ecometr
🟦 آیا میخکوب کردن ارز به دلار راز ثبات اقتصادی عربستان و امارات است؟

white_small_square️ نقدی بر اظهارات فرهاد نیلی

dollar یکی از گزاره‌های رایج در اقتصاد این است که ثبات پولی کشورهای حاشیه خلیج فارس، به‌ویژه عربستان و امارات، نتیجه اتصال ارز ملی آنها به دلار آمریکاست. فرهاد نیلی نیز در گفت‌وگویی با اکوایران، این موضوع را یکی از دلایل اصلی ثبات پولی این کشورها دانسته و مدعی شده است که این کشورها عملاً سیاست‌گذار پولی مستقلی ندارند.

bar_chart بررسی‌های اکومتر نشان می‌دهد بخشی از این ادعا با نظریه‌های شناخته‌شده اقتصاد بین‌الملل سازگار است. بر اساس نظریه «سه‌گانه ناممکن»، هیچ کشوری نمی‌تواند به‌طور همزمان نرخ ارز ثابت، جریان آزاد سرمایه و سیاست پولی کاملاً مستقل داشته باشد. به همین دلیل، عربستان و امارات نیز در تعیین نرخ بهره ناچارند تا حد زیادی خود را با سیاست‌های بانک مرکزی آمریکا هماهنگ کنند.

bank با این حال، این به معنای فقدان بانک مرکزی یا نبود سیاست پولی در این کشورها نیست. بانک‌های مرکزی عربستان و امارات همچنان در حوزه‌هایی مانند تنظیم مقررات بانکی، مدیریت نقدینگی، تعیین ذخایر قانونی، حفظ ثبات مالی و مداخله در بازار پول نقش‌آفرینی می‌کنند. محدودیت اصلی آنها در مهم‌ترین ابزار سیاست پولی یعنی نرخ بهره است.

question اما پرسش مهم‌تر اینجاست؛ آیا صرفاً میخکوب کردن ارز به دلار می‌تواند ثبات اقتصادی ایجاد کند؟

earth_africa تجربه جهانی پاسخ متفاوتی می‌دهد. اگر تثبیت نرخ ارز به تنهایی ضامن موفقیت اقتصادی بود، کشورهایی مانند آرژانتین، لبنان و برخی اقتصادهای آمریکای لاتین نیز باید مسیر مشابهی را طی می‌کردند. در حالی که تجربه این کشورها نشان می‌دهد نظام ارزی ثابت، بدون برخورداری از پیش‌نیازهای اقتصادی و نهادی لازم، می‌تواند به بحران‌های شدید ارزی و مالی منجر شود.

pushpin در بخش دوم این گزارش، عوامل ساختاری و اقتصادی که باعث موفقیت نسبی نظام ارزی عربستان و امارات شده‌اند، بررسی خواهد شد.

globe_with_meridiansسایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۲ خرداد
ecometr
ecometr
🟦 آیا میخکوب کردن ارز به دلار راز ثبات اقتصادی عربستان و امارات است؟

white_small_square️ نقدی بر اظهارات فرهاد نیلی(قسمت دوم)

white_small_square️بررسی‌ها نشان می‌دهد آنچه عربستان و امارات را از بسیاری از کشورها متمایز کرده، صرفاً انتخاب نظام ارزی ثابت یا «پگ ارزی» نیست؛ بلکه مجموعه‌ای از عوامل ساختاری است که امکان دفاع از این سیاست را برای آنها فراهم کرده است.

white_small_square️این کشورها از درآمدهای عظیم نفت و گاز، ذخایر ارزی گسترده، صندوق‌های ثروت ملی چندصد میلیارد دلاری، بدهی عمومی نسبتاً پایین و مازاد حساب جاری برخوردارند. همین پشتوانه مالی به آنها اجازه می‌دهد در مواقع ضروری از نرخ ثابت ارز خود دفاع کنند.

bar_chart با این حال، ارتباط میان پگ ارزی و تورم نیز به آن سادگی که گاهی مطرح می‌شود نیست. تورم تنها به نرخ ارز وابسته نیست و عواملی مانند کسری بودجه، رشد نقدینگی، بهره‌وری، وضعیت بازار کار، قیمت مسکن و سیاست‌های مالی نیز نقش مهمی در تعیین سطح عمومی قیمت‌ها دارند. به همین دلیل، تورم عربستان و امارات هرگز دقیقاً برابر با تورم آمریکا نبوده است.

⚖️ از سوی دیگر، نظام ارزی ثابت بدون هزینه نیست. این کشورها در ازای ثبات نرخ ارز، بخشی از استقلال سیاست پولی خود را واگذار کرده‌اند. چنین معامله‌ای ممکن است برای اقتصادهای نفتی با ذخایر ارزی عظیم قابل توجیه باشد، اما لزوماً برای همه کشورها نسخه‌ای قابل اجرا نیست.

🇮🇷 بنابراین پرسش اصلی برای ایران نباید این باشد که «چرا ارز را به دلار میخکوب نمی‌کنیم؟» بلکه باید پرسید آیا اقتصاد ایران از نظر ذخایر ارزی، ساختار بودجه، درآمدهای پایدار ارزی، نظام بانکی و انضباط مالی توان پشتیبانی از یک نظام ارزی ثابت را دارد یا خیر؟

mag_right در نهایت، اگرچه فرهاد نیلی به درستی به نقش نظام ارزی ثابت در ایجاد ثبات نرخ ارز و محدود شدن استقلال سیاست پولی اشاره می‌کند، اما نسبت دادن ثبات اقتصادی عربستان و امارات صرفاً به میخکوب کردن ارز به دلار، ساده‌سازی یک واقعیت پیچیده است. تجربه جهانی نشان می‌دهد ثبات ارزی زمانی پایدار خواهد بود که با ذخایر ارزی کافی، انضباط مالی، اعتماد بازار و بنیان‌های اقتصادی مستحکم همراه شود.

pushpin بررسی‌های اکومتر نشان می‌دهد ثبات اقتصادی عربستان و امارات را نمی‌توان صرفاً با «پگ ارزی» توضیح داد و عوامل ساختاری و توان دفاع بلندمدت از این نظام ارزی، نقش تعیین‌کننده‌تری دارند.

globe_with_meridians سایت اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۳ خرداد
ecometr
ecometr
bar_chart آیا طبقه متوسط کلید پیشرفت کشورهاست؟

mag نقدی بر دیدگاه محمود سریع‌القلم | قسمت اول

white_small_square️ محمود سریع‌القلم، عضو هیئت علمی دانشگاه، در یک همایش مدعی شد که بنیان پیشرفت کشورها بر طبقه متوسط استوار است و سهم این طبقه در ژاپن حدود ۹۰ درصد، در کشورهای اروپایی حدود ۷۰ درصد، در آمریکا حدود ۵۱ درصد و در ایران تنها حدود ۱۷ درصد است.

pushpin نخستین نکته این است که در اقتصاد و جامعه‌شناسی هیچ تعریف واحد و مورد توافقی از طبقه متوسط وجود ندارد. برخی پژوهش‌ها درآمد را ملاک قرار می‌دهند، برخی الگوی مصرف، برخی میزان دارایی و برخی نیز موقعیت شغلی و سطح تحصیلات را. به همین دلیل، اندازه طبقه متوسط به روش سنجش آن وابسته است.

moneybag از منظر اقتصادی، معمولاً طبقه متوسط بر اساس سطح درآمد تعریف می‌شود. نهادهایی مانند بانک جهانی، خانوارهایی را در این طبقه قرار می‌دهند که علاوه بر تأمین نیازهای اولیه، در برابر شوک‌های اقتصادی کاملاً آسیب‌پذیر نباشند و امکان سرمایه‌گذاری در آموزش و سلامت را داشته باشند.

house اما در جامعه‌شناسی، طبقه متوسط صرفاً به درآمد محدود نمی‌شود. سطح تحصیلات، شغل تخصصی، درآمد پایدار، مالکیت دارایی، مشارکت اجتماعی و سرمایه‌گذاری برای آینده فرزندان نیز از ویژگی‌های مهم این طبقه به شمار می‌رود. بنابراین ممکن است دو فرد درآمد مشابهی داشته باشند اما تنها یکی از آن‌ها در طبقه متوسط قرار گیرد.

chart_with_upwards_trend درباره آمارهای مطرح‌شده نیز ابهام‌هایی وجود دارد. عدد ۵۱ درصد برای آمریکا تا حد زیادی با یافته‌های مراکز پژوهشی معتبر همخوانی دارد، اما برای اروپا نمی‌توان یک رقم واحد ارائه کرد؛ زیرا وضعیت کشورهای مختلف این قاره تفاوت‌های قابل توجهی با یکدیگر دارد.

jp در مورد ژاپن نیز عدد ۹۰ درصد بیش از آنکه یک آمار اقتصادی دقیق باشد، به یک روایت اجتماعی مشهور درباره خودادراکی جامعه ژاپن شباهت دارد. درباره ایران هم برآورد ۱۷ درصدی محل اختلاف جدی میان پژوهشگران است و مطالعات مختلف نتایج متفاوتی ارائه کرده‌اند.

warning️ آنچه تقریباً مورد توافق همه پژوهش‌هاست، کوچک‌تر شدن طبقه متوسط ایران در دهه‌های اخیر تحت تأثیر تورم مزمن، کاهش ارزش پول ملی و افت قدرت خرید خانوارهاست.

questionاما حتی اگر همه این اعداد را صحیح فرض کنیم، یک پرسش مهم باقی می‌ماند: آیا طبقه متوسط علت توسعه کشورها بوده یا نتیجه آن؟
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲۴ خرداد
ecometr
ecometr
🟡 آیا طبقه متوسط کلید پیشرفت کشورهاست؟ (قسمت دوم)

mag بررسی نظریه‌های توسعه و شواهد تاریخی | نقدی بر دیدگاه محمود سریع‌القلم

white_small_square️ در قسمت نخست، آمارها و تعاریف مربوط به طبقه متوسط را بررسی کردیم. اما پرسش مهم‌تر این است که آیا بزرگ بودن طبقه متوسط علت توسعه کشورهاست یا خودِ توسعه باعث شکل‌گیری طبقه متوسط می‌شود؟

bar_chart بسیاری از کشورهای توسعه‌یافته امروز دارای طبقه متوسط گسترده هستند، اما این همزمانی لزوماً به معنای رابطه علت و معلولی نیست. در علوم اجتماعی، همبستگی با علیت تفاوت دارد. اینکه دو پدیده کنار هم دیده شوند، الزاماً به این معنا نیست که یکی دیگری را ایجاد کرده است.

jp تجربه ژاپن نمونه‌ای روشن از این واقعیت است. پیش از شکل‌گیری طبقه متوسط گسترده، این کشور اصلاحات ارضی، توسعه صنعتی، سرمایه‌گذاری سنگین در آموزش، انتقال فناوری، گسترش صادرات و افزایش بهره‌وری را تجربه کرد. طبقه متوسط ژاپن محصول این تحولات بود، نه نقطه آغاز آن.

kr همین الگو در کره جنوبی، de آلمان غربی پس از جنگ جهانی دوم و بسیاری از کشورهای صنعتی دیگر نیز مشاهده می‌شود. ابتدا تولید، سرمایه‌گذاری، زیرساخت‌ها و نهادهای اقتصادی تقویت شدند و سپس درآمد خانوارها افزایش یافت و طبقه متوسط گسترش پیدا کرد.

books نظریه‌های معتبر توسعه نیز از همین برداشت حمایت می‌کنند. اندیشمندانی مانند داگلاس نورث، دارون آجم‌اوغلو، جیمز رابینسون و دنی رودریک، توسعه را حاصل شکل‌گیری نهادهای کارآمد، حکمرانی مناسب، ظرفیت تولیدی و....

globe_with_meridians ادامه متن در کانال بله اکومتر

@ecometr
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
ecometr
ecometr
60دنبال کننده
بررسی تحلیلی اخبار اقتصادی
مشاهده کانال پیام‌رسان