دانلود روبیکا
۱ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#سلام بر عقل و عقلانیت

هیجانِ جمعی: وقتی توده‌ها تصمیم می‌گیرند (تحلیل روان‌شناسی توده‌ها)

sparklesوقتی صحبت از «هیجان جمعی» به میان می‌آید، در واقع وارد قلمرویی می‌شویم که در آن، «منِ» خردمند جای خود را به «ما ی» غریزی می‌دهد. روان‌شناسی توده‌ها به ما می‌گوید که وقتی انسان‌ها در قالب یک گروه یا توده قرار می‌گیرند، اتفاقی جادویی (و گاهی ترسناک) رخ می‌دهد: ضریب هوشی جمعی، معمولاً از ضریب هوشی تک‌تکِ افراد حاضر در آن جمع پایین‌تر می‌آید!

herbدر ادامه، این پدیده را از نگاه پیشگامان این علم مثل «گوستاو لوبون» و «زیگموند فروید» بررسی می‌کنیم:

۱. روح جمعی؛ وقتی مغزها به هم متصل می‌شوند
small_orange_diamondگوستاو لوبون در کتاب خود (روان‌شناسی توده‌ها) معتقد است که توده، صرفاً مجموعه‌ای از افراد نیست؛ بلکه یک موجودیتِ جدید است. در این حالت:
heavy_minus_signناپدید شدن شخصیت فردی:
فرد دیگر خودش نیست؛ او بخشی از یک سلول بزرگتر شده است.
heavy_minus_signغلبه احساس بر منطق:
در توده، استدلال‌های پیچیده خریدار ندارند؛ فقط شعارهای ساده، تصاویر قدرتمند و احساسات شدید (مثل خشم یا عشقِ افراطی) حکم‌رانی می‌کنند.

۲. سازوکار حرکتِ توده‌ها (چرا دنباله‌رو می‌شویم؟)
small_blue_diamondسه عامل اصلی باعث می‌شود که توده‌ها گاهی دست به کارهایی بزنند که تک‌تکِ اعضا در حالت عادی حتی به آن فکر هم نمی‌کنند:
heavy_minus_signالف. سرایت :
هیجان در توده مثل یک ویروس عمل می‌کند. اگر یک نفر سنگی پرتاب کند یا فریادی از سرِ شوق بکشد، این حس به سرعتِ نور به بقیه سرایت می‌کند، بدون اینکه کسی بپرسد «چرا؟».
heavy_minus_signب) گمنامی و کاهش مسئولیت:
فرد در میان جمعیت احساس می‌کند دیده نمی‌شود. این «گمنامی» باعث می‌شود سدِ اخلاقی و ترس از مجازات فرو بریزد. آدم‌ها در توده شجاع‌تر (و گاهی بی‌رحم‌تر) می‌شوند چون حس می‌کنند «همه با هم داریم این کار را می‌کنیم».
heavy_minus_signج. تلقین‌پذیری:
توده مثل کسی است که در حالت هیپنوتیزم قرار دارد. او آماده است تا هر ایده‌ای که توسط یک شخص مقتدر یا یک موجِ سنگین القا می‌شود را بپذیرد.

۳. توده در عصر دیجیتال (اتاق‌های پژواک).
small_orange_diamondامروز برای «توده شدن» نیازی نیست که حتماً در یک میدان جمع شویم. شبکه‌های اجتماعی بزرگترین «توده‌های مجازی» تاریخ را ساخته‌اند.
- وقتی یک «هشتگ» ترند می‌شود یا یک «کمپین» راه می‌افتد، همان مکانیسم‌های روان‌شناسی توده فعال می‌شوند.
تله: در فضای مجازی، به دلیل سرعت بالای انتشار، فرصت تأمل عملاً به صفر می‌رسد و ما فقط با «لایک» در هیجان جمعی غرق می‌شویم.

۴. رهبری توده‌ها
small_blue_diamondرهبران موفق در جلب توده‌ها (چه مثبت و چه منفی) می‌دانند که توده با «منطق» اقناع نمی‌شود. آن‌ها از سه تکنیک استفاده می‌کنند:
۱. ادعای ساده: «ما پیروزیم!» یا «آن‌ها دشمن هستند!»
۲. تکرار: تکرار مداومِ یک جمله، آن را در ذهن جمعی تبدیل به «حقیقت» می‌کند.
۳. تصویرسازی: ساختن یک تصویر رویایی از آینده یا یک تصویر وحشتناک از رقیب.

diamond_shape_with_a_dot_insideنتیجه‌گیری :
small_orange_diamondهمان‌طور که در احادیث ابتدای کتاب اشاره کردیم، «عقل اسیرِ هوای نفس می‌شود»؛ در روان‌شناسی توده هم، «عقل فردی، اسیرِ هیجان جمعی» می‌شود.
توده‌ها می‌توانند کوه‌ها را جابجا کنند (در انقلاب‌ها یا نهضت‌های سازنده)، اما به همان اندازه هم می‌توانند بهمن ویرانگری باشند. بهترین راه برای اینکه در این گرداب غرق نشویم، این است که هرگاه دیدیم «همه دارند یک‌صدا یک چیز را فریاد می‌زنند»، چند لحظه به عقب قدم برداریم و بپرسیم: «آیا این فکرِ من است، یا دارم با لرزشِ صدای بقیه می‌لرزم؟»

برای مطالعه عمیق در مورد روان‌شناسی توده‌ها و هیجانات جمعی، این چهار منبع فارسی (یا ترجمه شده به فارسی) پیشنهادمی شوند:

۱. کتاب «روان‌شناسی توده‌ها»
گوستاو لوبون ، مترجم هادی بینا (نشر مرکز)
۲. کتاب «روان‌شناسی توده‌ای فاشیسم» ،ویلهلم رایش ، مترجم علی‌اشرف درویشیان و ناصر قهرمانی (نشر چشمه/نشر نیکا)
۳. کتاب «گریز از آزادی»، اریک فروم
،مترجم عزت‌الله فولادوند (نشر مروارید)
۴. مقالات و درس‌گفتارهای «روان‌شناسی توده‌ها و تحلیل اگو»
،زیگموند فروید ، مترجم سایرا رفیعی (نشر مرکز)


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
🏴 مراسم سوگواری اباعبدالله الحسین(ع) از سوی حضرت آیت الله نورمفیدی نماینده مقام معظم رهبری در استان گلستان و امام جمعه گرگان

microphoneسخنران:حجت الاسلام والمسلمین سید مهدی نورمفیدی

black_small_square️ از روز سه شنبه ۲ تیرماه ۱۴۰۵ بمدت ۵ روز

black_small_square️ همه روزه از ساعت  ۹ الی ۱۰ صبح

black_small_square️مکان: گرگان خیابان امام خمینی(ره) آفتاب دهم _ بیت الزهرا(س) «جنب بیت معظم له»


paperclip#تا_پای_جان_برای_ایران
paperclip#قائد_امت_رهبر_شهید
paperclip#بیت_الزهرا(س)گرگان
paperclip‌#وحدت_ملی


🇮🇷@NOORMOFIDIGOLESTAN
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#سلام بر عقل و عقلانیت

فساد و عدم شفافیت: چگونه ساختارهای پنهان، مانعِ اعمال عقل می‌شوند؟


sparklesفساد و عدم شفافیت، دقیقاً مانند «دود غلیظی» عمل می‌کنند ؛ این دود نه تنها جلوی دیدِ درست (عقلانیت) را می‌گیرد، بلکه باعث می‌شود تصمیم‌گیرندگان و توده‌ها به جای حرکت بر مدار واقعیت، بر مدار منافع شخصی و کوتاه‌مدت حرکت کنند.

herbدر اینجا به این موضوع می‌پردازیم که ساختارهای پنهان چگونه عقلانیت را فلج می‌کنند:

۱. عقلانیتِ محدود در محیط‌های کدر
small_orange_diamondوقتی شفافیت وجود ندارد، اطلاعات لازم برای تصمیم‌گیری درست در دسترس نیست. در چنین محیطی، «عقل» به جای اینکه صرفِ بهینه‌سازی و پیشرفت شود، صرفِ «بقا» و «دور زدن قوانین» می‌شود. به قول مانسور اولسون (اقتصاددان و دانشمند علوم سیاسی آمریکا)، در ساختارهای غیرشفاف، گروه‌های ذی‌نفع کوچک (مافیاها یا باندهای قدرت) منافع خود را به قیمتِ نابودی منافعِ جمعی (عقل جمعی) تامین می‌کنند. ۱

۲. پدیده «جهلِ سازمان‌یافته»
small_blue_diamondعدم شفافیت باعث می‌شود که «بازخورد»  از بین برود. در یک ساختار سالم، عقل از طریق اشتباهات یاد می‌گیرد؛ اما در ساختارهای فاسد، چون خطاها پنهان می‌شوند، سیستم هیچ‌گاه اصلاح نمی‌شود و اشتباهات به صورت فاجعه‌بار تکرار می‌شوند.

۳. جابجایی انگیزه (از خلاقیت به رانت‌خواری)
small_orange_diamondدر یک محیط شفاف، عقل حکم می‌کند که برای کسب ثروت، باید ارزش‌آفرینی کرد. اما در محیط فاسد، عقل (که اینجا به «زرنگی» تقلیل یافته) حکم می‌کند که باید به «منابع پنهان قدرت» نزدیک شد. اینجاست که استعدادها به جای حل مسائل جامعه، صرفِ پیدا کردن حفره‌های قانونی می‌شوند.
_____
۱.سخن و نظریات مانسور اولسون (Mancur Olson) در مورد گروه‌های ذی‌نفع و چگونگی فلج کردن عقلانیت جمعی توسط آن‌ها، عمدتاً در دو کتاب بنیادین او آمده است که هر دو به فارسی نیز ترجمه شده‌اند:

الف. کتاب «منطق کنش جمعی»
- ترجمه علی‌اشرف نظری و محمدتقی دلفروز (نشر پویش).
اولسون در این کتاب (۱۹۶۵) این ایده را مطرح کرد که برخلاف باور عمومی، گروه‌های بزرگ همیشه برای منافع خود اقدام نمی‌کنند. او توضیح می‌دهد که چگونه گروه‌های کوچک و منسجم (ذی‌نفعان خاص) به دلیل هزینه‌ی کمتر برای سازماندهی، می‌توانند بر گروه‌های بزرگ (توده‌ی مردم یا کل جامعه)غلبه کنند. اینجاست که «ساختار پنهان» شکل می‌گیرد؛ چون نفعِ گروه کوچک در این است که امتیازاتی را به قیمتِ ضررِ کل جامعه به دست آورد.

ب. کتاب «ظهور و زوال دولت‌ها»
ترجمه شادان نظمی (نشر نی).
این کتاب (۱۹۸۲) در واقع ادامه‌ی منطق کتاب قبلی است. اولسون در اینجا توضیح می‌دهد که چگونه با گذشت زمان، گروه‌های ذی‌نفع (مثل اتحادیه‌ها، کارتل‌ها و باندهای قدرت) در یک جامعه نفوذ می‌کنند و مثل «خزه‌ها و رسوبات» روی موتور اقتصاد و سیاست می‌نشینند.
او می‌گوید این گروه‌ها مانعِ «شفافیت» و «نوآوری» می‌شوند؛ زیرا هر تغییری که به نفع عقلانیت جمعی باشد، منافعِ انحصاری آن‌ها را به خطر می‌اندازد. به همین دلیل، سیستم دچار تصلب می‌شود و عقلانیتِ حکمرانی از کار می‌افتد.

diamond_shape_with_a_dot_insideمنابع فارسی برای درک بهتر پیوند میان فساد، اقتصاد و زوال عقلانیت سیستمی، این منابع بسیار ارزشمند هستند:

۱. کتاب «معمای هویدا» یا «تصلب سنت» (بخش‌های مربوط به رانت)
نوشته  عباس میلانی / داریوش شایگان
اگرچه این کتاب‌ تاریخی هست، اما به خوبی نشان می‌دهد که چگونه عدم شفافیت در ساختار قدرت، باعث می‌شود حتی افراد تحصیل‌کرده و به‌ظاهر عاقل، در یک سیستم بسته به مهره‌هایی بی‌اراده تبدیل شوند.
۲. کتاب «اقتصاد سیاسی فساد در دولت‌های رانتی»
نوشته دکتر عباس شاکری یا مقالات مرتبط با اقتصاد سیاسی در ایران.
این منابع توضیح می‌دهند که چگونه وابستگی به نفت و درآمدهای بادآورده، ساختارهای پنهانی می‌سازد که شفافیت را برنمی‌تابند و در نتیجه، برنامه‌ریزی عقلانی را غیرممکن می‌کنند.
۳. کتاب «چرا ملت‌ها شکست می‌خورند»
نوشته جیمز رابینسون و دارون عجم‌اوغلو
ترجمه محسن میردامادی و محمدحسین نعیمی‌پور (نشر روزنه).


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
السلام علیک یا اباعبدالله الحسین(ع)

diamond_shape_with_a_dot_insideدفتر نماینده ولی‌فقیه در استان گلستان و امام جمعه گرگان از عموم عزاداران حسینی، هیئت‌های مذهبی و مردم مؤمن و ولایت‌مدار گرگان دعوت می‌کند تا با حضور در نماز باشکوه ظهر عاشورا به امامت حضرت آیت‌الله نورمفیدی، جلوه‌ای دیگر از پیوند جاودانه «عاشورا و نماز» را به نمایش بگذارند.

🕌 مکان: میدان وحدت گرگان
clock12 زمان: ظهر عاشورا

در صورت نامساعد بودن شرایط جوی، نماز در مصلای وحدت گرگان اقامه خواهد شد.

paperclip#محرم_الحرام۱۴۴۸ه.ق
paperclip#حب_الحسین_يجمعنا
paperclip#تا_پای_جان_برای_ایران
paperclip#قائد_امت_رهبر_شهید
paperclip#ما_ملت_امام_حسینیم
paperclip#نماز_عاشورا


mailbox_with_no_mail@NOORMOFIDIGOLESTAN
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۲ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
اَلسَّلامُ عَلَی الْحُسَیْـنِ وَ عَلی عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْـنِ وَ عَلی اَوْلادِ الْحُسَیْـنِ وَ عَلی اَصْحابِ الْحُسَیْـن

            🏴فرا رسیدن تاسوعا و عاشورای حسینی تسلیت باد🏴


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۶ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#استرآباد -در دوره صفوی

small_orange_diamondدر دوره صفوی، استرآباد (گرگان امروزی) ایالتی راهبردی بود که شاهان صفوی توجه ویژه‌ای به آن داشتند. شاه اسماعیل پس از تثبیت قدرت، حاکمانی مانند خواجه مظفر پتکچی را به این منطقه گماشت، اما استرآباد همواره در معرض هجوم ازبکان و ترکمنان قرار داشت.
small_blue_diamondدر نبرد طاهرآباد مرو، شاه اسماعیل ازبکان را شکست داد و خان ازبک به قتل رسید. بعدها شاه‌عباس اول با سرکوب شورش‌ها و کوچاندن قاجارها از آذربایجان به استرآباد، امنیت را برقرار کرد و بناهایی مانند کاخ دولتخانه و قلعه مبارک‌آباد را ساخت. استرآباد به دلیل حضور علما و سادات، «دارالمؤمنین» نام گرفت و آثاری مانند مدرسه دارالشفا و کتیبه‌های سنگی از آن دوران به یادگار مانده است...

برای مطالعه کامل مقاله به وب‌سایت دانشنامه گلستان مراجعه کنید:point_down
http://gpedia.ir/

white_check_markمنبع: دانشنامه گلستان (1395).
✍️نویسنده:عبدالغفور توكلي


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۶ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
🏴 شهادت جانگداز سیدالساجدین حضرت امام زین‌العابدین (علیه‌السلام)، را به پیشگاه مقدس حضرت بقیة‌الله الأعظم (ارواحنا له الفداء) و همه شیعیان، محبان و عاشقان آن حضرت تسلیت باد.


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۶ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#سلام بر عقل و عقلانیت

فساد و عدم شفافیت از نگاه متون دینی

sparklesدر منابع دینی (به‌ویژه در قرآن و نهج‌البلاغه)، فساد و عدم شفافیت نه تنها به عنوان یک رذیلت اخلاقی، بلکه به عنوان یک «عامل ویرانگرِ شناخت» معرفی شده‌اند. اگر عقل را «نور» بدانیم، فساد همان دودی است که حسگرهای این نور را از کار می‌اندازد.

herbدر اینجا به تحلیل این موضوع از منظر متون دینی می‌پردازیم:

۱. پیوند «عدم شفافیت» با «نفاق»
small_orange_diamondدر فرهنگ قرآنی، عدم شفافیت در سطح فردی و اجتماعی برابر با «نفاق» (دو چهرگی) است. منافق کسی است که ساختاری پنهان برای خود دارد که با ساختار آشکارش متفاوت است.
heavy_minus_signقرآن کریم می‌فرماید: «يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ الَّذِينَ آمَنُوا...» (بقره،آیه ۹)؛ آن‌ها می‌خواهند با پنهان‌کاری و عدم شفافیت، خدا و مؤمنان را فریب دهند، اما در واقع عقل خود را از دست داده و به خود ضربه می‌زنند.
از دیدگاه دین، وقتی شفافیت از بین برود، «اعتماد اجتماعی» که زیربنای تعاملات عقلانی است، فرو می‌پاشد.

۲. فساد به مثابه‌ی زنگار روی عقل !
small_blue_diamondدر متون دینی، گناه و فساد مالی/اخلاقی تأثیر فیزیکی بر قدرت درک انسان دارد.
heavy_minus_signآیه «كَلَّا بَلْ رَانَ عَلَى قُلُوبِهِمْ مَا كَانُوا يَكْسِبُونَ» (مطففین، آیه ۱۴)؛ یعنی اعمال فاسد آن‌ها، مانند زنگاری بر قلب (مرکز درک و عقل) آن‌ها نشسته است. در نتیجه کسی که غرق در فساد است، دیگر نمی‌تواند «حق» را از «باطل» تشخیص دهد؛ یعنی سیستمِ محاسباتی عقل او دچار خطا (سوگیری شدید) می‌شود.

۳. شفافیت در سیره علوی
small_orange_diamond(نهج‌البلاغه): امام علی (ع) در دوران حکومت خود، شفافیت را یک «حقِ مردم» و «وظیفه حکومت» می‌دانستند تا جلوی فساد ساختاری گرفته شود.
heavy_minus_sign حضرت در نامه‌ی ۵۰ نهج‌البلاغه (خطاب به فرماندهان نظامی):می فرماید:
    «أَلا وَ إِنَّ لَكُمْ عِنْدِي أَنْ لا أَحْتَجِبَ دُونَكُمْ سِرّاً إِلاَّ فِي حَرْب»
  آگاه باشید، حق شما بر من این است که هیچ رازی را از شما پنهان ندارم، مگر در اسرار جنگ.  ایشان در این جمله نغز خود ریشه فساد را در «اتاق‌های تاریک» و تصمیمات پشت‌پرده می‌دیدند و معتقد بودند عقل جمعی مردم باید بر امور نظارت داشته باشد.
- همچنین حضرت در نامه‌ی ۵۳ (فرمان به مالک اشتر) به مالک هشدار می‌دهند که از «نزدیکان و گزیدگان» (همان گروه‌های ذی‌نفع) بترسد؛ زیرا آن‌ها به دنبال انحصارطلبی و عدم انصاف در معاملات هستند. حضرت دستور می‌دهند که با شفاف کردن نظارت و قطع ریشه‌ی امتیازاتِ خاص، جلوی این ساختار پنهان گرفته شود.

۴. تأثیر لقمة حرام بر عقلانیت
small_blue_diamondدر احادیث، «فساد مالی» (اکلِ مالِ بالباطل) مستقیم‌ترین اثر را بر «خاموشی نور عقل» دارد.
heavy_minus_signدر تاریخ  مشهور از امام حسین (ع) در روز عاشورا آمده :که خطاب به لشکری که فریاد می‌زدند و اجازه نمی‌دادند صدای حق شنیده شود، فرمودند: «مُلِئَتْ بُطُونُكُمْ مِنَ الْحَرَامِ...» (شکم‌هایتان از حرام پر شده و بر قلب‌هایتان مُهر خورده است).
با این تحلیل که فساد ساختاری باعث می‌شود حتی اگر «حقیقتِ محض» در مقابل توده‌ها قرار گیرد، عقل آن‌ها قادر به پردازش و پذیرش آن نباشد.

diamond_shape_with_a_dot_insideخلاصه:
از نگاه دین، فساد و عدم شفافیت باعث می‌شود عقل از یک «نور راهنما» به یک «ابزار توجیه» تبدیل شود؛ یعنی فرد فاسد از عقلش نه برای رسیدن به حقیقت، بلکه برای پنهان کردن حقیقت و توجیه منافعش استفاده می‌کند. همان چیزی که در روایات به آن «نکراء» (زیرکی شیطانی در مقابل عقل رحمانی) می‌گویند.
_______
۱ برای مطالعه بیشتر:
به کتاب «حکمت نظری و عملی در نهج‌البلاغه» نوشته آیت‌الله جوادی آملی مراجعه شود.
با این توضیح اینکه چگونه رذایل اخلاقی و فساد مالی، قدرتِ «عقل عملی» را برای تشخیص مصلحت از بین می‌برد.


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۷ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#معرفی_کتاب

books« نه تنبیه نه تشویق: چگونه انگیزه های درونی را پرورش دهیم»
🖋نویسنده: الفی کهن؛ ترجمه اکرم اکرمی

small_orange_diamondکتاب نه تنبیه، نه تشویق نوشته الفی کهن، ترجمه اکرم اکرمی است که توسط انتشارات صابرین به چاپ رسیده است. این کتاب شامل دوازده فصل است که شش فصل نخست آن مباحث اصلی در مخالفت با رفتارگرایی کاربردی را مطرح می کند.
small_blue_diamondالفی کهن در کتاب خود تکیه به روانشناسی پاداش و تنبیه را به چالش می طلبد و استفاده از پاداش را در خانه، مدرسه و محل کار زیر سوال می برد. انتشار این کتاب والدین، معلمان و مدیران بی شماری را متقاعد ساخته است که تلاش برای کنترل غیرمستقیم دیگران از طریق تشویق و پاداش ظاهرا در کوتاه مدت جواب می دهد اما در نهایت روش موفقی نیست و زیانهای ماندگار بر جای می گذارد.
small_orange_diamondالفی کهن با استناد به صدها پژوهش نشان می دهد که وقتی افراد با مشوق هایی مانند پول، رتبه، نمره و امثال آن تشویق می شوند، عملا کار نازل تری ارائه می کنند.



#کتاب
#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۷ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#سلام بر عقل و عقلانیت

مسیرِ آینده عقل‌گرایی به معنای بی‌روح بودن نیست (پیوند عقل و اخلاق)

sparklesدر ساختار تفکر، همیشه این سوءتفاهم وجود داشته که «عقل‌گرایی» به معنای سردی، بی‌روحی و نادیده گرفتن عواطف و اخلاق است. اما مسیر آینده‌ی بشری نشان می‌دهد که عقلِ بدون اخلاق، لزوماً به «بربریتِ مدرن» یا همان «زیرکی شیطانی» (نکراء) ختم می‌شود.

herbدر ادامه این بحث، عقل‌گرایی نه به عنوان یک ابزار محاسباتی صرف، بلکه به عنوان «عقلانیتِ مسئولانه» تعریف می‌شود.

۱. پیوند عقل و اخلاق (عقلانیتِ غایتمند)
small_orange_diamondعقل به ما می‌گوید «چگونه» به هدف برسیم، اما اخلاق به ما می‌گوید که «کدام هدف» ارزشِ رسیدن دارد. ایمانوئل کانت در فلسفه خود به زیبایی نشان می‌دهد که عالی‌ترین مرتبه‌ی عقل، در «عقل عملی» تجلی می‌یابد که همان اخلاق است. عقلانیتِ آینده، عقلانیتی است که می‌فهمد نابودیِ دیگری (در فساد یا جنگ)، در نهایت به معنای نابودیِ خودِ فرد (عامل عاقل) است.

۲. عقلانیت و هوش عاطفی
small_blue_diamondدانیل گلمن نشان داد که عقلِ واقعی بدونِ فهمِ عواطف، ناقص است. مسیر آینده عقل‌گرایی، «عقلانیتِ جامع» است؛ یعنی استفاده از قدرت منطق برای درک و هدایتِ هیجانات جمعی، نه سرکوب آن‌ها.

۳. شفافیت به مثابه‌ی فضای تنفسِ عقل
small_orange_diamondهمان‌طور که در بحث فساد مطرح شد، عقل در محیط تاریک می‌میرد. آینده‌ی عقل‌گرایی در گروی ایجاد «ساختارهای شیشه‌ای» است. در این فضا، اخلاق دیگر فقط یک توصیه نیست، بلکه یک «ضرورتِ ساختاری» برای بقای سیستم است.

برای مستند کردن این بخش ، می‌توانید به این منابع تراز اول مراجعه نمائید:
۱. کتاب «نقد عقل عملی»،
ایمانوئل کانت،
ترجمه انشاالله رحمتی ، نشر نقش و نگار.
heavy_minus_signنکته کلیدی:کانت در این کتاب توضیح می‌دهد که قانونِ اخلاقی، همان قانونِ عقل است. او پیوند ناگسستنی میان «آزادی، عقل و اخلاق» را تبیین می‌کند.

۲. کتاب «کنش ارتباطی»
، یورگن هابرماس ، ترجمه/شرح کمال پولادی .
heavy_minus_signنکته کلیدی: هابرماس میان «عقلانیت ابزاری» (که فقط به دنبال سود است و می‌تواند بی‌روح باشد) و «عقلانیت ارتباطی» تمایز قائل می‌شود. او معتقد است آینده‌ی عقلانیت در گفتگو، تفاهم و اخلاقِ زیست‌جهان نهفته است.

۳. کتاب «هوش عاطفی»،دانیل گلمن
،ترجمه ناصر پارسا (نشر رشد).
heavy_minus_signنکته کلیدی: این کتاب مبنای علمی این ادعاست که عقلِ محض (IQ) بدون اخلاق و عاطفه (EQ) نمی‌تواند منجر به تصمیمات درست در زندگی جمعی شود.

۴. کتاب «حکمت و معیشت» (شرح نامه‌ی امام علی به مالک اشتر)
دکتر عبدالکریم سروش.
heavy_minus_signنکته کلیدی: در این کتاب به تفصیل بحث شده است که چگونه در سیره علوی، «تدبیر» (عقلانیت) با «عدالت» (اخلاق) گره خورده است و چرا حکمرانی عاقلانه بدون شفافیت و اخلاق، به فساد و فروپاشی می‌انجامد.

  diamond_shape_with_a_dot_insideنتیجه‌گیری:
«عقل، چراغی است در دستِ اخلاق؛
بدون این چراغ، اخلاق نابیناست و بدون این دست، چراغ بیهوده و سرگردان است. آینده‌ی درخشان، متعلق به تمدنی است که در آن شفافیت، دیدگانِ عقل را می‌گشاید و اخلاق، قدم‌های آن را هدایت می‌کند.»


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
لگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۸ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#مشاهیر_استرآباد_و_جرجان

«محمدرضا بن علي شريعتمداري استرآبادي»
1266-1346هـ.ق.

small_orange_diamond«شيخ محمدرضا استرآبادي» فرزند «شيخ علي بن ملا محمدجعفر شريعتمدار استرآبادي» است. تولد وي به احتمال زياد در «تهران» و در حدود سال 1266هـ.ق. روي داده است. پدر، جد و عموي وي از علماي بزرگ «استرآباد» در «تهران» و «نجف اشرف» به شمار مي‌رفتند. شيخ محمدرضا در کودکي به تحصيل آغاز کرد و پس از فراگرفتن مقدمات نزد پدرش، رهسپار «نجف اشرف» گرديد و از محضر استادان بزرگ آن حوزه بهره برد.
small_blue_diamondشيخ محمدرضا در دوران تحصيل، در «نجف اشرف»، با «سيد اسماعيل صدر»، پدر بزرگ «امام موسي صدر»، هم بحث بود. محمدرضا شريعتمداري پس از پايان بردن تحصيلات خود به «ايران» بازگشت و در «مشهد» مقدس رحل اقامت افکند. او پس از سال‌ها خدمت صادقانه در «مشهد»، به «تهران» رفت و در مسجد «حاج رجب‌علي» به اقامه نماز و سخنراني اشتغال ورزيد. تا اينکه به سال 1346هـ.ق. دعوت حق را لبيک گفت و به رحمت ايزدي شتافت.


scrollآثار:
اصول دين
تجويد التنزيل
هدايتنامه رد بر شقاوتنامه


white_check_markمنبع: کتاب #اثرآفرینان_استرآباد_و_جرجان


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
لگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۸ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#سلام بر عقل و عقلانیت

جلوه های عقل
جلوه یکم :

sparklesتراز عقل در فهم قرآن

برای درک علمی‌ترِ رابطه «عقل و فهم قرآن»، باید از منظر علم تأویل شناسی اسلامی، تفسیر و معرفت‌شناسی دینی به موضوع نگریست. در این دیدگاه، عقل نه صرفاً یک ابزار جانبی، بلکه «حجت باطنی» و پیش‌شرطِ استنتاج از وحی تلقی می‌شود به بیان دیگر فهم قرآن و عقل در سنت اسلامی، یک رابطه‌ی «تقابلی» نیست؛ بلکه عقل معمولاً ابزار فهم، سنجش و تدبر در آیات معرفی می‌شود. به زبان ساده: قرآن بدون عقل، درست فهم نمی‌شود؛ و عقل بدون هدایت وحی، ممکن است به خطا برود

herbدر ادامه، این موضوع را در چهار محور بنیادین به همراه منابع  تخصصی مورد نقد و نظر قرار می دهیم :

۱. عقل به مثابه‌ی «مفتاح» (کلید) و «مصباح» (چراغ)
small_orange_diamondدر معرفت‌شناسی صدرايي ، عقل دو نقش ایفا می‌کند: اول، نقش تأسیسی ؛ یعنی اثباتِ ضرورت وحی و حقانیت پیامبر که امری عقلی است. دوم، نقش تنويري یا روشنگرانه ؛ یعنی پس از پذیرش وحی، عقل به عنوان چراغی برای استخراج بطون و مقاصد آیات عمل می‌کند. بدون عقل، متن وحیانی در سطح «ظواهر ابتدایی» متوقف می‌ماند.

۲. تقابل عقلانیت و اخباری‌گری در فهم دین
small_blue_diamondنزاع تاریخی میان «اصولیون» و «اخباریون»، نبرد بر سر اعتبار عقل در فهم دین[ متن ] بود. عقل‌گرایان معتقدند فهم قرآن بدون قواعد عقلی (مانند اصل عدم تناقض و درک سیاق کلام)، به برداشت‌های قشری و «تجسیم» (جسم انگاشتن خدا) منجر می‌شود. در این رویکرد، عقل یک «قرینه‌ی لُبّی» (عقلی) است که همواره در کنار متن حضور دارد.

۳. تلازم و دیالوگ عقل و وحی:
small_orange_diamondبر اساس قاعده «کُلُّ ما حَکَمَ بِهِ الْعَقْلُ حَکَمَ بِهِ الشَّرْع»، عقل و وحی دو منبع هماهنگ معرفتی هستند. از منظر زبان‌شناختی، چون وحی به «لسانِ قوم» (زبان عقلا) نازل شده، قواعد حاکم بر «تفاهم عقلایی» بر فهم قرآن نیز حاکم است. عقل در اینجا وظیفه‌ی«روش‌سازی» برای تفسیر را بر عهده دارد.

۴. تدبر: پردازشِ عقلانیِ وحی:
small_blue_diamondواژه‌ی «تدبر» در قرآن (از ریشه دُبُر)، به معنای نگریستن در عواقب  لایه‌های ژرف کلام است. این یک کنشِ فعالِ ذهنی است که از سطح قرائت عبور کرده و به سطح «تحلیل سیستمی» می‌رسد تا هماهنگی اجزای قرآن را کشف کند. عقل در تدبر، مانع از تناقض‌گویی در فهمِ آیات.

خلاصه:
فهم روشمند قرآن، محصولِ دیالکتیک میان «متن» و «عقل» است. عقل نه تنها مانعِ تعبد نیست، بلکه تنها راه نیل به «تعبدِ آگاهانه» است.

diamond_shape_with_a_dot_insideجمله نهایی:
«عقل، ترازوی وحی در ساحتِ اندیشه است؛ بدون این ترازو، گوهرِ وحی با سنگ‌ریزه‌های سلیقه و جهل جابجا می‌شود.»

منابع معتبر و تخصصی زیر جهت مطالعه معرفی می شوند:
۱. جوادی آملی، عبدالله، دین‌شناسی، مرکز نشر اسراء. (تبیین نظریه عقل به عنوان هندسه‌ی معرفت دینی و جایگاه آن در کنار نقل).
۲.بابایی، علی‌اکبر،منطق فهم قرآن (روش‌شناسی تفسیر)، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه. (ارائه‌ی قواعد فرموله شده برای نقش عقل در استنباط).
۳.طباطبایی، سید محمدحسین، *المیزان فی تفسیر القرآن*، ذیل آیات مربوط به عقل و تدبر. (تبیین عدم تعارض عقل قطعی و وحی قطعی).
۴.شبستری، محمد مجتهد، هرمنوتیک، کتاب و سنت، نشر طرح نو. (بررسی نقش پیش‌فرض‌های عقلی مفسر در فهم متن).
۵.صدرالدین شیرازی (ملاصدرا)، مفاتیح الغیب، ترجمه و تعلیق محمد خواجوی. (بررسی مراتب عقل در مواجهه با مراتب وحی).
۶.شجاعی، محمد، ساختار ملکوتی قرآن، نشر کانون اندیشه جوان. (تحلیل نسبت قوای ادراکی انسان با لایه‌های وحی).


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۹ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#خبر

diamond_shape_with_a_dot_inside نودودومین شماره جزوه آموزشی #نسیم_دانش به صورت الکترونیکی منتشر شد.

leaves نودمین دومین شماره این جزوه آموزشی #نسیم_دانش

point_left به ادامه موضوع : شیوه و سبک زندگی در نگاه سعدی شیرازی پرداخته است
می توانید به وب سایتpoint_down
#موسسه_فرهنگی_میرداماد آدرسpoint_down

satellite https://mirdamad.org/fa/news/828-92

به صورت کامل و یا پیام کوتاه، در پیام رسان‌ های مجازی منتشر می شود مطالعه نمایید
large_orange_diamondعلاقمندان ضمن مطالعه میتوانند به سوالات مطرح شده در زمان معین پاسخ داده و از جوایز آن برخوردار شوند.

#نسیم_دانش
#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۹ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#سلام بر عقل و عقلانیت

جلوه های عقل
جلوه دوم

sparklesروش شناسی معرفت شناختی فلسفه،عرفان و عقل

در تحلیل علمی، رابطه میان فلسفه، عرفان و عقل ذیل عنوان «روش‌شناسی معرفت‌شناختی»  بررسی می‌شود. در این ساحت، این سه قلمرو نه به عنوان جزایری جداگانه، بلکه به عنوان مراتبِ تکاملیِ ادراکِ حقیقت نگریسته می‌شوند.

herbدر ادامه، تبیین علمی این رابطه را در سه سطح بررسی می‌کنیم:

۱. تبیین ساختاری در حکمت متعالیه:
small_orange_diamondاز منظر سنتِ فلسفیِ صدرایی، این رابطه بر اصلِ «اتحادِ برهان، عرفان و قرآن» استوار است. در این الگو:
heavy_minus_signعقل: قوه‌ی ادراکی است که به حقایق، «صورتِ برهانی» می‌دهد.
heavy_minus_signفلسفه: دانشی است که با ابزارِ «عقلِ استدلالی»، به دنبال کشفِ احکامِ کلیِ وجود است.
heavy_minus_signعرفان: ساحتِ «معرفتِ شهودی» است که از طریق ادراکِ حضوری (تجربیات درونی)، به باطنِ حقیقت نایل می‌شود.
heavy_minus_signنتیجه: در این تراز، عرفان «محتوای» شهودشده را فراهم می‌آورد و فلسفه با استفاده از عقل، آن یافته‌ها را «صورت‌بندی منطقی» می‌کند تا برای قوه‌ی فاهمه قابل‌تفاهم و انتقال شود [۱].

۲. تفاوت در روشِ نیل به حقیقت (بحثی در مقابل کشفی):
small_blue_diamondاز لحاظ روش‌شناسی، تفاوت این ساحت‌ها در «ابزار» و «طریق» است:
heavy_minus_signفلسفه (روش بحثی): بر حرکت از معلوم به مجهول از طریق واسطه‌های منطقی (قیاس) تأکید دارد. عقل در اینجا در مقام «استدلال‌گر» است.
heavy_minus_signعرفان (روش کشفی): بر رفع حجاب‌های ادراکی و نیلِ مستقیم به «عینِ واقعیت» تأکید دارد. عقل در اینجا در مقام «تعبیرگر» عمل می‌کند.
heavy_minus_signدیالکتیک معرفت: رابطه فلسفه و عرفان، تعاملی میان «معرفتِ حصولی» (مفهومی) و «معرفتِ حضوری» (شهودی) است که در آن عقل، نقشِ میانجی را برای تبدیلِ تجربه‌ی شخصیِ عرفانی به گزاره‌های جهان‌شمولِ فلسفی ایفا می‌کند.

۳. عقل به مثابه‌ی ترازوی سنجش (معیارِ نقد):
عقل به عنوان «ترازوی شهود» شناخته می‌شود. عرفانِ بدون عقل به «شطحیات و توهم» می‌انجامد و فلسفه‌ی بدونِ شهود به «بن‌بست‌های مفهومی». عقل در اینجا نقشِ نقادانه و نظارتی دارد تا صحتِ یافته‌های عرفانی را در چارچوبِ «اصول بدیهیِ منطق» بسنجد. ۲

low_brightnessخلاصه نهایی:
فلسفه و عرفان، دو ساحتِ مکمل در فرآیندِ «حقیقت‌یابی» هستند؛ یکی از طریق تحلیلِ مفهومی و دیگری از طریق اشراقِ وجودی. عقل وظیفه دارد تا تجربیاتِ عمیقِ عرفانی را در قالبِ یک «نظامِ معرفتیِ منسجم» فصل‌بندی کند.
diamond_shape_with_a_dot_insideو جمله نهایی:
«عقل، پلی است میانِ سکوتِ عرفان و فریادِ منطق؛ اوست که "یافته" را به "دانسته" تبدیل می‌کند.»
diamond_shape_with_a_dot_insideمنابع معتبر و تخصصی:
۱.صدرالدین شیرازی (ملاصدرا)، الحکمة المتعالیة فی الاسفار العقلیة الاربعة، ج ۱ (مقدمه). (تبیین تلازم برهان و شهود).
۲. یزدان‌پناه، سید یدالله، درآمدی بر عرفان نظری، تحقیق و نگارش سید عباس موسویان، انتشارات سمت و پژوهشگاه حوزه و دانشگاه. (فصل مربوط به رابطه عقل، استدلال و شهود).
۳. پترسون، مایکل و دیگران، عقل و اعتقاد دینی، ترجمه احمد نراقی و ابراهیم سلطانی، نشر طرح نو. (بررسی نسبت تجربه‌ی دینی و استدلال عقلانی از منظر فلسفه دین مدرن).
۴. قیصری، محمد داوود، شرح فصوص الحکم (مقدمه)، تصحیح سید جلال‌الدین آشتیانی، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی. (تبیین جایگاه عقل در سلسله‌مراتب معرفت عرفانی).
۵. جوادی آملی، عبدالله، تحریر تمهید القواعد، نشر اسراء. (تحلیل دقیق نسبت میان برهانِ فلسفی و کشفِ عرفانی).
۶.آشنایی با علوم اسلامی ،جلد دوم: فلسفه و عرفان»، مرتضی مطهری، انتشارات صدرا ، صص ۱۳۴ - ۱۴۶، در بخش عرفان، شهید مطهری به مقایسه متدولوژی (روش‌شناسی) حکیم و عارف می‌پردازد و تفاوت نگاه عقل‌محور فلسفه و دل‌محور عرفان را تبیین می‌کند.
و ص ۱۸۱ ذیل عنوان «تفاوت روش عارف و حکیم»، نقاط اشتراک و افتراق عقل و شهود را بررسی کرده است.


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۹ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
loudspeaker رونمایی از کتاب «واکاوی فقهی مشروعیت الزام به حجاب»

small_blue_diamond انتشارات پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر، در ادامه تولید آثار تخصصی خود، کتاب «واکاوی فقهی مشروعیت الزام به حجاب» را منتشر کرد.

small_blue_diamond مسئله الزام به حجاب از سوی حکومت اسلامی، از آغاز پیروزی انقلاب اسلامی تاکنون، همواره یکی از موضوعات مورد بحث در عرصه فقه، حقوق و سیاست‌گذاری اجتماعی بوده است.

small_orange_diamondبا وجود گستردگی این مباحث، بخش قابل توجهی از گفتگوها در سطح مباحث اجتماعی، سیاسی و فقه فتوایی باقی مانده و کمتر پژوهشی به صورت مستقل و استدلالی به بررسی فقهی این مسئله پرداخته است.

🏷کتاب «واکاوی فقهی مشروعیت الزام به حجاب» به قلم آیت‌الله سید مجتبی نورمفیدی، تلاشی علمی برای واکاوی این موضوع از منظر فقه استدلالی است؛ اثری که می‌کوشد با تکیه بر مبانی اجتهادی و منابع فقه امامیه، ابعاد مختلف این مسئله را مورد بررسی و ارزیابی قرار دهد.


books پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر
مرجع جامع تحقیقات در حوزه فقه مسائل نوپدید

bookmark#رونمایی_کتاب
#فقه_حکمرانی
#فقه_معاصر


linkwww.riicj.com
linkeitaa.com/riicj_com
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۰ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#خبر

diamond_shape_with_a_dot_inside جزوه آموزشی تابستانه گلستان آیه ها 85 منتشر شد

leaves هشتاد و پنجمین شماره جزوه آموزشی #گلستان_آیه_ها
point_leftبه موضوعات: آشنایی با سوره ها، درسی از قرآن (برگرفته از جلسه عمومی تفسیر قرآن کریم حضرت آیت الله #نورمفیدی) اشاره به اهمیت تعاون در تحکیم خانواده و جامعه پرداخته شده و موضوعات دیگر این شماره، قرآن و ادبیات فارسی به سوره فتح، پنجره ای به نور به هدف ازدواج و علوم قرآنی به قلب های سنگی پرداخته است را می توانید از طریق سایت #موسسه_فرهنگی_میرداماد آدرس point_down
https://mirdamad.org/fa/news/829/85

به صورت کامل مطالعه و یا به صورت پیامهای کوتاه که در پیام رسانهای مجازی منتشر میشود مطالعه نمایید.
large_orange_diamondعلاقمندان ضمن مطالعه می توانند به سوالات مطرح شده در زمان معین پاسخ داده و از جوایز آن برخوردار شوند.


#گلستان_آیه_ها
#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۰ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#سلام بر عقل و عقلانیت

جلوه‌های عقل
جلوه سوم :

sparklesعقل، دانشِ فقه و فهمِ احکامِ شرعی

برای بررسی جامعِ نقش عقل در فرآیندِ استنباطِ فقهی، باید از منظر «دانشِ اصولِ فقه» به موضوع نگریست. در این ساحت، عقل نه تنها یکی از منابع چهارگانه‌ی تشریع (کتاب، سنت، اجماع، عقل)، بلکه «ستونِ فقراتِ روش‌شناسیِ اجتهاد» است. عقل در فقه، قطب‌نمایی است که فقیه را از دریای شک به ساحلِ اطمینان می‌رساند.

herbاین نقش‌آفرینی عقل را در چهار ساحت تخصصی بررسی می‌کنیم:

۱. عقل در مقام «کسب ملاک» (کشفِ فلسفه‌ی حکم):
small_orange_diamondعقل وظیفه دارد «ملاکات» (مصالح و مفاسدی که مبنای تشریع هستند) را درک کند. بر اساس «قاعده ملازمه» (کُلُّ ما حَکَمَ بِهِ الْعَقْل، حَکَمَ بِهِ الشَّرْع)، اگر عقل به صورت قطعی به مصلحت یا مفسده‌ای پی ببرد، اراده‌ی شارع را کشف می‌کند. برای نمونه، درکِ عقلیِ قبحِ ظلم یا مفسده‌ی مواد مخدرِ جدید (که در نصوصِ کهن نامی از آن‌ها نیست)، فقیه را به حکمِ قطعیِ «حرمت» می‌رساند. ۱

۲. عقل در مقامِ «قواعدِ فهمِ متن»:
small_blue_diamondبدونِ مهندسیِ عقل، فهمِ ظواهرِ وحی ممکن نیست. عقل با تنظیم قواعدی همچون «حلِ تعارضِ ادله»، «عام و خاص» و «مطلق و مقید»، به مفسر کمک می‌کند تا مرادِ جدیِ آفریدگار را استخراج کند. عقل در اینجا نقشِ «ابزارِ انتظام‌بخش» را دارد تا تناقضات ظاهری را رفع و منظومه‌ای سازگار ارائه دهد.

۳. عقل در ساحتِ «اصولِ عملیه» (مدیریتِ شک):
small_orange_diamondدر مواردی که هیچ متنِ شرعی (نص) در دسترس نیست و فقیه دچار تحیر می‌شود، عقل با اصولی همچون «برائت» (قبحِ عقابِ بدونِ بیان)، «احتیاط» و «تخییر» ، وظیفه‌ی مکلف را تعیین می‌کند. این اصول، قواعدی کاملاً عقلی هستند که برای خروج از بن‌بستِ رفتار در مقام عمل وضع شده‌اند. ۲

۴. عقل و مقاصد الشریعه (فقهِ غایت‌گرا):
small_blue_diamondعقل به فقیه کمک می‌کند تا از «صورتِ حکم» به «روحِ حکم» عبور کند. مفاهیمی مانند «عدالت»، «حفظِ نظمِ اجتماعی» و «قاعده لاضرر» ، قواعدی عقلی-شرعی هستند که بر تمام احکامِ فرعی حکومت دارند. اگر برداشتی از یک حکم در شرایطی خاص منجر به ظلمِ فاحش شود، عقل حکم می‌کند که آن برداشت با مقصودِ اصلیِ شارع (عدالت) ناسازگار است.

low_brightnessنتیجه‌گیری:
عقل در فقه، نه تنها یک «کاشف» برای متونِ مبهم، بلکه یک «قاضی» در مقامِ تزاحمِ احکام و یک «منبع» در زمانِ سکوتِ وحی است. تفکیکِ عقل از فقه، این دانش را به ورطه‌ی ظاهرگراییِ بی‌روح می‌کشاند.

diamond_shape_with_a_dot_insideجمله نهایی:
«فقه، محصولِ "اراده‌ی وحیانی" و "تحلیلِ عقلانی" است؛ عقل است که الفبای وحی را به دستورالعملِ زندگی تبدیل می‌کند.»

diamond_shape_with_a_dot_insideمنابع معتبر و تخصصی :
۱.صدر، سید محمدباقر، دروس فی علم الاصول (حلقه ثانیه و ثالثه) ، ج ۱، صص ۱۵۳-۱۶۸. (تبیین دقیق ملازمات عقلیه و تفاوت میان عقل نظری و عملی در استنباط).
۲. انصاری، مرتضی (شیخ اعظم)، فرائد الاصول (رسائل)، ج ۱، بحث «قطع». (اثبات اینکه حجیتِ یقینِ عقلی، ذاتی است و حتی شارع نمی‌تواند از آن نهی کند).
۳. مظفر، محمدرضا،اصول الفقه، ج ۲، صص ۱۱۱-۱۲۵ (مقصد سوم: مباحث عقلیه) و ص ۱۹۲ (بحث بناء عقلا). (تبیین پیوند میان اراده‌ی الهی و ادراکِ عقلانی).
۴. جوادی آملی، عبدالله، منزلت عقل در هندسه معرفت دینی ، صص ۱۵۰-۱۷۵، انتشارات اسراء. (تحلیل نظریه عقل به عنوان «منبع» فقه و نه صرفاً ابزارِ فهم).
۵. هادوی تهرانی، مهدی، مبانی کلامی اجتهاد ، صص ۸۰-۱۱۰، مؤسسه خانه خرد. (بررسی نقش پیش‌فرض‌های عقلانی در فرآیندِ استنباطِ احکام معاصر).


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۱ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#گزیده_ای_از_یک_کتاب

books# « نه تنبیه نه تشویق: چگونه انگیزه های درونی را پرورش دهیم»
🖋نویسنده: الفی کهن؛ ترجمه اکرم اکرمی

small_orange_diamondبررسی های علمی بیشتر درباره ی تاثیر پاداش بر انگیزه ی درونی، شواهد زیادتری حاکی از قدرت تخریبی آن در اختیار می گذارد. یک بار پاداش گرفتن برای کاری که قبلا با لذت انجامش می دادیم کافی است تا علاقه ی ما را برای هفته ها از بین ببرد. تعریف و تمجید از کودکان به سبب کاری که انجام می دهند یادگیری خودانگیخته را در آنها تضعیف می کند، زیرا این پاداش کلامی ماست که آنها را به پیش می راند نه عشق به کاری که می کنند. 
small_blue_diamondپاداش در بهترین شکل خود نمی تواند در ایجاد تعاون و همکاری یا حس مشترک تاثیری داشته باشد بلکه در بیشتر موارد مانع از این اهداف می شود. مخرب ترین روش ممکن پاداش دهی وضعیتی است که در آن دریافت کنندگان پاداش تعدادشان محدود شود. انجام این کار یعنی تلاش برای شکست دادن یکدیگر را جایگزین امکان همکاری کردن.


#کتاب
#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۱ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#سلام بر عقل و عقلانیت

جلوه های عقل
جلوه چهارم:

sparklesتقدیر و تدبیر در نظام فکری متکلمان و فلاسفه مسلمان


herbمسئله‌ی «تقدیر و تدبیر» در علم کلام، در نقطه‌ی تلاقیِ «توحید افعالی» و «مسئولیت اخلاقی انسان» قرار دارد. متکلمان برای حل معضل جبر و اختیار، تلاش کرده‌اند تا رابطه‌ی میان مدیریت الهی (تدبیر) و نقشه‌ی هستی (تقدیر) را با حفظ جایگاه عقل انسانی تبیین کنند.

۱. مفهوم‌شناسی: تمایز میان تدبیر و تقدیر:
small_orange_diamondاز منظر کلامی، باید میان این دو مفهومِ مکمل تفکیک قائل شد:
heavy_minus_signتدبیر : به معنای مدیریت پویای جهان است که به دو ساحتِ «تکوینی» (اداره‌ی قوانین طبیعت) و «تشریعی» (ارسال هدایت و قوانین شرعی) تقسیم می‌شود.
heavy_minus_signتقدیر : به معنای اندازه‌گیری و ثبتِ حقایق در علمِ پیشینِ الهی است. برخلاف تصور عامه، «تقدیرِ حقیقی» به معنای اجبار نیست؛ بلکه به معنای آگاهیِ مطلق خداوند از نظامِ علّی و معلولی جهان است. به بیانی دیگر، خداوند می‌داند که هر انسانی در چه شرایطی، با اختیارِ خود چه تصمیمی خواهد گرفت.۱

۲. نقش عقل در سازوکار تقدیر:
small_blue_diamondیکی از کلیدی‌ترین آموزه‌های کلام عقل‌گرا (به‌ویژه مکتب عدلیه)، ورود «عقل» به عنوان یک متغیرِ اصلی در معادله‌ی تقدیر است. با این تبیین، خداوند نظام عالم را به‌گونه‌ای تدبیر کرده که «عقلانیتِ فرد» یکی از اسبابِ اصلی در تعیین سرنوشت او باشد. تقدیر الهی برای انسان چنین فرموله می‌شود: «اگر انسان عقل خود را به کار گیرد، به نتیجه‌ی (الف) می‌رسد و اگر تعطیل کند، به نتیجه‌ی (ب).» بنابراین، تقدیر نه «فرار از عمل»، بلکه «قانونِ پاداش و کیفرِ عملِ عقلانی» است.

۳. تحلیل دیدگاه مکاتب کلامی:
heavy_minus_signالف) مکتب معتزله (تفویض): آن‌ها برای صیانت از عدل الهی، تدبیر خدا در افعال انسانی را به حداقل رساندند. معتزله معتقدند انسان «خالقِ افعال خویش» است و عقل مستقل از وحی، توانایی تشخیص حُسن و قُبح را دارد. از نظر آن‌ها، تقدیر الهی تنها به معنای بیانِ تکالیف است و انجام‌دهنده (مُجری) نهایی، اراده‌ی مطلق انسان است.
heavy_minus_signب) مکتب اشاعره (جبر): در مقابل، اشاعره معتقدند تمام افعال مستقیماً ناشی از تدبیر و تقدیر الهی است و انسان تنها «کاسب» (محل وقوع فعل) است. در این نگاه، نقش عقل در تغییر سرنوشت بسیار ناچیز انگاشته می‌شود.
heavy_minus_signج) مکتب امامیه (امرٌ بین الامرین): بر اساس آموزه‌های اهل‌بیت (ع)، تدبیر الهی و تدبیر انسانی در طول هم قرار دارند. عقل، هدیه‌ای الهی است که به انسان اجازه می‌دهد در چهارچوب قوانین کلی خدا (تقدیر)، سرنوشتِ جزئی خود را رقم بزند.

low_brightnessخلاصه:
تقدیر، «نقشه‌ی هندسی هستی» است و تدبیر انسانی (عقل)، «قلمی» است که بخش‌های مربوط به سرنوشتِ فردی را در این نقشه ترسیم می‌کند. عقل، نه متمرد از تقدیر، بلکه خود بخشی از تقدیرِ باشکوهِ الهی برای تکاملِ بشر است.

diamond_shape_with_a_dot_inside و جمله نهایی:
«تدبیر الهی، جهان را بر مدارِ عقل استوار کرده است؛ پس هرکه عاقلانه‌تر تدبیر کند، به تقدیرِ برتری دست خواهد یافت.

diamond_shape_with_a_dot_inside منابع معتبر و تخصصی:
۱.طباطبایی، سید محمدحسین، نهایت الحکمه (مرحله ۱۲، بحث عنایت و قضا و قدر)، ترجمه و شرح علی شیروانی.
۲.مطهری، مرتضی،انسان و سرنوشت، انتشارات صدرا. (جامع‌ترین تبیین از نسبت میان قضا و قدر و آزادی عقلانی انسان).
۳.سبحانی، جعفر،الالهیات علی هدی الکتاب و السنه و العقل، ج ۲، بحث «القضاء و القدر». (بررسی تطبیقی آرای معتزله و اشاعره).
۴.فیاض لاهیجی،گوهر مراد، تصحیح زین‌العابدین قربانی، نشر سایه. (تبیین کلامی تدبیر الهی در پیوند با عقل).


#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۳ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#برگی_از_اسناد_استرآباد

herbواگذاری نظارت بر کارخانه‌های کشاورزی به وزارت پیشه و هنر

red_circle بر اساس این سند، چندین کارخانه برنج و پنبه در مناطق مازندران، گرگان و تنکابن در حال بهره‌برداری یا مراحل نصب و ساخت هستند. پیشتر، وزارت دارایی با خرید سهام و تجهیزات، اقدام به تأسیس این کارخانه‌ها کرده بود، اما اکنون با توجه به جنبه فنی و صنعتی امور، واگذاری نظارت و اداره آن‌ها به وزارت پیشه و هنر که تخصص و امکانات کافی در این زمینه دارد، ضروری تشخیص داده شده است. همچنین تأکید شده که اعتبار این کارخانه‌ها در بودجه سال ۱۳۱۹ پیش‌بینی نشده، ازاین‌رو درخواست تأمین اعتبار موردنیاز و موافقت با انتقال نظارت به وزارت پیشه و هنر مطرح گردیده است.



#استرآباد
#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۳ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#سلام بر عقل و عقلانیت

جلوه های عقل
جلوه‌ پنجم:

جایگاه عقل در نظام فکری اخبار گرایان

herbدر تاریخ فقه و کلام شیعه، مکتب «اخباری‌گری» به عنوان رقیب اصلی مکتب اصولی، نگرشی کاملاً متفاوت به عنصر عقل دارد. در این نظام فکری، عقل از مقام «منبع استنباط» ساقط شده و تنها در دایره‌ی محدودِ «فهمِ لغات» پذیرفته می‌شود.

۱. تحلیل جایگاه عقل در متدولوژی اخباری:
small_orange_diamondاخباریان (به‌ویژه مؤسس این جریان، محمدامین استرآبادی)، عقل را به عنوان راهی مستقل برای کشف حقیقتِ شرع نمی‌پذیرند. نگاه آن‌ها در دو سطح قابل تفکیک است:
heavy_minus_signعقل به مثابه‌ی «ابزارِ فهم» (پذیرش محدود): آن‌ها انکار نمی‌کنند که برای درکِ ظواهر کلام و روابط منطقیِ ساده (مانند علیت فیزیکی)، به عقل نیاز است. عقل در اینجا صرفاً یک «واسطه‌ی زبانی» برای رسیدن به نص است.
heavy_minus_signعقل به مثابه‌ی «کاشفِ ملاک» (ردِ مطلق): اخباریان حجیتِ عقل در صدور حکم شرعی و نیز «حُسن و قُبح عقلی» را رد می‌کنند. استدلال آن‌ها این است که عقل انسان به دلیل تأثیرپذیری از هوا و هوس، «ابهام‌آمیز» (بُهیة) است و تکیه بر آن، شریعت را دچارِ «ظن» و گمان می‌کند.۱

۲. تقابل بنیادین: اخباری‌گری در برابر اصول‌گرایی:
small_blue_diamondدر حالی که اصولیان ادله‌ی چهارگانه (قرآن، روایت، عقل و اجماع) را معتبر می‌دانند، اخباریان بر چند اصل پافشاری دارند:
heavy_minus_signانحصار در روایت: تنها منبعِ معتبر، احادیث معصومین (ع) است.
heavy_minus_signاعتبار کتب اربعه: آن‌ها تمام احادیثِ چهار کتاب اصلی شیعه (کافی، من‌لایحضره‌الفقیه، تهذیب و استبصار) را قطعی‌الصدور و صحیح می‌دانند.
heavy_minus_signحرمتِ اجتهاد: استنباطِ عقلی و اجتهاد را بدعتی متأثر از منطق یونان و فقه عامه می‌شمارند.
heavy_minus_signاحتیاط در مشکوکات: در جایی که نص وجود ندارد، به جای «اصل برائت»، قائل به «احتیاط واجب» و توقف در فتوا هستند.

۳. سیر تاریخی و چهره‌های شاخص:
small_orange_diamondمؤسس این مکتب، محمدامین استرآبادی (متوفی ۱۰۳۶ ق) در کتاب الفوائد المدنیة، حملات تندی را علیه روش اجتهادیِ مجتهدانی چون محقق کرکی آغاز کرد. این جریان در دوره‌ی صفویه به قدرت رسید، اما سرانجام در قرن ۱۲ هجری با قیام علمی وحید بهبهانی (معروف به استاد کل) به حاشیه رانده شد.
heavy_minus_signبزرگان اخباری: سید نعمت‌الله جزایری، محمدباقر مجلسی (در برخی رویکردها)، شیخ حرّ عاملی، فیض کاشانی و یوسف بحرانی (اخباری معتدل).

diamond_shape_with_a_dot_insideخلاصه:
نظام فکری اخباری‌گری بر پایه‌ی «ردِ برهان» و هراس از تسخیرِ شریعت توسط منطقِ بشری استوار است. در مقابل، مکتب اصولی معتقد است که وحی و عقل، دو بالِ هماهنگ هستند و تعطیلی عقل، منجر به انجماد فقه و ناتوانی دین در پاسخگویی به نیازهای زمانه می‌شود.

diamond_shape_with_a_dot_insideو در نهایت :
«تفاوتِ اصولی و اخباری در این است: اخباری عقل را در خدمتِ روایت می‌خواهد، اما اصولی عقل را چراغی می‌بیند که بدون آن، حقیقتِ روایت در تاریکیِ ظاهرگرایی پنهان می‌ماند.»

star2منابع معتبر جهت مطالعه:
۱.استرآبادی، محمدامین،الفوائد المدنیة ، انتشارات جامعه مدرسین. (متن اصلی و مرجعِ اولیه‌ی تفکر اخباری در ردِ اجتهاد و عقل).
۲. کاشف‌الغطاء، جعفر، الحق المبین فی تصویب المجتهدین و تخطئة الاخباریین. (اثری کلاسیک در نقدِ روش‌شناختی اخباریان و دفاع از عقلانیتِ اصولی).
۳. بهشتی، ابراهیم،اخباری‌گری؛ تاریخ و عقاید، سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی. (بررسی جامعِ زمینه‌های پیدایش و علل افول این جریان).
۴.مطهری، مرتضی،آشنایی با علوم اسلامی (اصول فقه) ، انتشارات صدرا. (تبیین ساده و دقیقِ تفاوت‌های مبنایی اخباری و اصولی در مواجهه با عقل).



#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۶ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
#باغ و عمارت سرهنگ چُپُق در جنوب سبزه‌میدان استرآباد؛ نگاهی گذرا به الگوهای توسعه شهر گرگان در دوره پهلوی اول

small_orange_diamondمقاله پیش رو به معرفی و تحلیل «باغ و عمارت سرهنگ علی‌اصغرخان جهانبینی (سرهنگ چُپُق)» در شهر گرگان می‌پردازد. این بنا که در دوره پهلوی اول به سبک معماری روسی ساخته شده، بعدها به یکی از مهم‌ترین مراکز آموزشی گرگان تبدیل شد.
small_blue_diamondدر این مقاله، ضمن شناسایی هویت واقعی سرهنگ چُپُق (از نوادگان فتحعلی‌شاه قاجار)، به بررسی معماری، نقش آن در توسعه شهر به سمت جنوب و وضعیت فعلی بنا پرداخته شده است. در حال حاضر، در نبش جنوب غربی چهارراه تختی، واقع در کوی ویلای گرگان، یک خانه متروکه و مخروبه به نام «خانه یزدی» باقی مانده است. این ملک که ابتدا بخشی از اراضی باغ سرهنگ چُپق بود و از دوره پهلوی دوم به خانواده یزدی (از خانواده‌های سرشناس گرگان) تعلق داشت. متأسفانه این اثر ارزشمند امروزه خارج از محدوده بافت تاریخی قرار دارد و در معرض خطر تخریب است. مطالعه این مقاله به پژوهشگران تاریخ معماری، شهرسازی، آموزش و تاریخ محلی گرگان توصیه می‌شود.

ادامه مطلب در فصلنامه میردماد
  http://www.mirdamad.org/fa/quarterlies

white_check_markمنبع: فصلنامه اختصاصی مطالعات فرهنگی میرداماد، شماره 41-40
✍️ نویسنده: محمود اخوان مهدوی و محدثه میرحسینی



#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۶ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
video_cameraببینید: قسمت دوم بیانات و خاطرات آیت الله نورمفیدی با رهبر شهید انقلاب

diamonds️ بیش از ۷۰ سال رفاقت؛ اما انقلاب برای رهبر شهید خط قرمز بود

diamond_shape_with_a_dot_insideآیت‌الله نورمفیدی با روایت بیش از هفت دهه دوستی و همراهی با رهبر شهید انقلاب اسلامی، از ویژگی برجسته شخصیت ایشان سخن گفت و تأکید کرد: آشنایی و رفاقت ما از سال‌های طلبگی در مشهد و قم آغاز شد و تا سال‌ها با صمیمیت ادامه داشت.

diamonds️ وی با بیان خاطره‌ای از یک دوست مشترک افزود: رهبر شهید در مسائل مربوط به نهضت امام خمینی(ره) و انقلاب اسلامی، با هیچ‌کس تعارف نداشت؛ حتی اگر از نزدیک‌ترین دوستانش بود. برای ایشان، حفظ آرمان‌های انقلاب، دفاع از امام و روشنگری جامعه، بر هر رابطه شخصی مقدم بود.

small_orange_diamondنماینده ولی‌فقیه در گلستان تصریح کرد: استقامت بر اصول، پایبندی به آرمان‌های انقلاب و ترجیح حق بر مصلحت‌های فردی از برجسته‌ترین ویژگی‌های رهبر شهید بود؛ شخصیتی که در همه عرصه‌ها، انقلاب اسلامی را محور تصمیم‌ها و اقدامات خود قرار می‌داد.

📽 ادامه این گفت‌وگو در قسمت‌های بعدی...

🏴 #باید_برخاست #یالثارات_الحسین (ع)


🇮🇷@NOORMOFIDIGOLESTAN
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۶ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
🏴 آخرین پله زندگی رهبر شهید

پایگاه خبری جماران، آیت الله العظمی سید علی خامنه ای، رهبر شهید انقلاب:« پروردگارا! برای این حقیر و هر کسی که علاقه‌مند است، شهادت رابه ‌عنوان آخرین پلّه‌ی زندگی ما قرار بده...»



#گرگان
#موسسه_فرهنگی_میرداماد
تلگرام l واتس اپ l ایتا l اینستاگرام l بله l سروش l  آپارات l روبیکا l توئیتر |یوتیوب l سایت
┗━━━leaveshibiscusleaves━━━┛
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA
۱۶ تیر
موسسه فرهنگی میرداماد
diamond_shape_with_a_dot_insideخوانش فقهی از سیره جهادی رهبر شهید؛ تبیین مبانی قرآنی و روایی ایستادگی در برابر استکبار با تأکید بر شعار هیهات منا الذلة

small_orange_diamondگفت‌و‌‌‌‌گوی آیت الله سید مجتبی نورمفیدی، استاد دروس خارج حوزه علمیه قم و رییس پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر با روزنامه قدس ۱۴۰۵/۴/۱۶

earth_asiaخبرگزاری قدس
https://qudsonline.ir/xcQb5

https://eitaa.com/mnoormofidi
Please open Rubika to view this post
VIEW IN RUBIKA